خطرناک‌ترین پدیده بازار طلا را جدی بگیرید!

به گزارش بنکر، خالی‌فروشی یعنی فروش دارایی‌ای که فروشنده در اختیار ندارد. به زبان ساده: فروشنده کالایی را به مشتری می‌فروشد. اما پشت صحنه، آن کالا را هنوز نخریده است. قرار است بعداً با قیمت پایین‌تر بخرد و سود کند.

اما این پدیده در بازار طلای آنلاین چه معنایی دارد؟

اینجا خالی‌فروشی شکل خطرناک‌تری پیدا می‌کند. سکو موجودی طلا را در حساب کاربری شما نشان می‌دهد. اما در خزانه، طلای واقعی به آن اندازه وجود ندارد.

یعنی چه؟ یعنی عدد روی صفحه شما با واقعیت پشت آن یکی نیست. تا وقتی همه فقط خرید و فروش دفتری می‌کنند، کسی متوجه نمی‌شود و این شکاف پنهان می‌ماند.

آگاهان بازار به روشنی هشدار داده اند که خطرناک‌ترین کالای بازار آنلاین طلا، طلای تقلبی نیست. طلایی است که اصلاً وجود ندارد.

بحران زمانی آغاز می‌شود که شمار زیادی از مشتریان همزمان تحویل فیزیکی یا تسویه وجه بخواهند. آنگاه روشن می‌شود عددهای طلایی روی صفحه، لزوماً به همان اندازه پشتوانه در خزانه ندارند.

۲۰۰ هزار کاربر یا ۲۰۰ هزار شاکی؟

همین نگرانی در ماه‌های گذشته به مناقشه‌ای درباره یک سکو انجامید. پلیس از توقف فعالیت مجموعه‌ای سخن گفت که حدود ۲۰۰ هزار کاربر داشت. ظن خالی‌فروشی درباره آن مطرح شده بود.

اندکی بعد، اتحادیه کسب‌وکارهای مجازی توضیح داد که رقم ۲۰۰ هزار، تعداد کاربران سکو بوده و نه شمار شاکیان. شمار شکایت‌های ثبت‌شده نیز کمتر از ۱۰۰ مورد اعلام شد. این نهاد تأکید کرد هنوز حکم قضایی درباره تخلف صادر نشده است.

این تفاوت کوچک نیست. تبدیل ۲۰۰ هزار کاربر به ۲۰۰ هزار مالباخته، همان اندازه گمراه‌کننده است که انکار اصل خطر خالی‌فروشی.

آمار پلیس فتا چه می‌گوید؟

آمار پلیس فتا نشان می‌دهد مسأله به یک پرونده محدود نیست. طی سه سال، ۵۰۸ پرونده کلاهبرداری مرتبط تشکیل شده است.

به ارزیابی پلیس، نزدیک به ۶۰ درصد این پرونده‌ها با احراز هویت دقیق‌تر و سازوکارهای ضدتقلب قابل پیشگیری بود. یعنی چه؟ یعنی بیش از نیمی از این تخلفات، با نظارت ساده‌تر قابل جلوگیری بود.

و هشت حمله سایبری بر حدود ۳۰ سکو اثر گذاشته است. در شش مورد، ضعف‌های ابتدایی امنیتی نقش داشته است.

بحران چه زمانی رخ می‌دهد؟

بحران زمانی شروع می‌شود که تعداد زیادی از کاربران همزمان بخواهند طلای فیزیکی تحویل بگیرند یا پول خود را نقد کنند.

• اگر سکو طلا نداشته باشد، نمی‌تواند تحویل بدهد.

• اگر پول نقد نداشته باشد، نمی‌تواند تسویه کند.

• آن وقت است که معلوم می‌شود پشتوانه واقعی وجود ندارد.

آیا خالی‌فروشی همیشه کلاهبرداری است؟

نه لزوماً. در بازارهای مالی رسمی و تحت نظارت، خالی‌فروشی یک ابزار قانونی است. اما در سکوهای طلای آنلاین که نظارت کافی ندارند، می‌تواند به کلاهبرداری تبدیل شود.

خطر اصلی چیست؟

خطر اصلی این است که کاربران فکر می‌کنند طلا دارند. اما در واقع فقط یک عدد در حساب خود می‌بینند. اگر سکو ورشکست شود یا فرار کند، آن عدد به صفر می‌رسد.