رئیس کل بانک مرکزی: ۱۰۰۰ همت از نقدینگی بانک‌ها جمع شد

|
مطالعه ۴ دقیقه

رئیس کل بانک مرکزی از جمع‌آوری هزار همت ذخایر شبکه بانکی و کاهش رشد نقدینگی خبر داد؛ رشد پایه پولی نیز از ۸۰ به ۶۵ درصد رسیده است.

خلاصه خبر

  • رئیس کل بانک مرکزی از تغییر مسیر رشد نقدینگی و کاهش شتاب این متغیر پولی پس از اقدامات کنترلی خبر داد.
  • به گفته همتی، حدود هزار همت از ذخایر تزریق‌شده به شبکه بانکی جمع‌آوری شده و رشد پایه پولی از ۸۰ به ۶۵ درصد کاهش یافته است.
  • افزایش هزینه اضافه‌برداشت بانک‌ها و کنترل ترازنامه شبکه بانکی از ابزارهای مورد استفاده بانک مرکزی برای مهار فشارهای تورمی بوده است.

به گزارش بنکر، عبدالناصر همتی، روز سه‌شنبه ۲۶ آبان در جلسه علنی مجلس، گزارشی از عملکرد این بانک در اجرای بند «الف» ماده ۵۳ قانون بانک مرکزی ارائه کرد و از مجموعه اقداماتی گفت که با هدف مهار رشد نقدینگی و کنترل فشارهای پولی انجام شده است.

همتی با اشاره به شرایط اقتصادی کشور، مدعی شد آمریکا و رژیم صهیونیستی پس از ناکامی در دستیابی به اهداف خود از مسیر نظامی، فشار بر اقتصاد ایران را افزایش داده‌اند و متغیرهایی مانند نرخ ارز، تورم و نقدینگی را هدف قرار داده‌اند.

او محدودیت منابع مالی، اختلال در تجارت خارجی و فشار بر صادرات را از جمله ابزارهای این فشارها دانست و گفت بانک مرکزی در این شرایط مسئولیت تأمین نیازهای کشور، تقویت ارزش پول ملی و مدیریت نوسانات اقتصادی را بر عهده دارد.

رئیس کل بانک مرکزی تأکید کرد آثار این فشارها در افزایش مشکلات معیشتی خانوارها و دشوارتر شدن فعالیت تولیدکنندگان نیز نمایان می‌شود.

جمع‌آوری هزار همت ذخایر بانکی

بخش مهم گزارش همتی به روند رشد نقدینگی و اقدامات بانک مرکزی برای کنترل آن اختصاص داشت. او کنترل رشد نقدینگی را یکی از اهداف واسط سیاست پولی برای مهار تورم از سمت تقاضا عنوان کرد.

به گفته رئیس کل بانک مرکزی، رشد نقدینگی از ابتدای سال ۱۴۰۴ وارد محدوده ۳۰ درصد شد و روند افزایشی آن ادامه یافت؛ به‌طوری‌که حدود پنج ماه پیش به ۵۶.۴ درصد رسید.

همتی توضیح داد فشار بر منابع ارزی، درآمدهای تجاری و بودجه کشور در ماه‌های پایانی سال ۱۴۰۴ و ابتدای سال ۱۴۰۵، در افزایش این شاخص نقش داشت. با این حال، به گفته او، اقدامات کنترلی بانک مرکزی باعث شد رشد نقدینگی در ماه گذشته وارد مسیر کاهشی شود.

یکی از مهم‌ترین اقداماتی که رئیس کل بانک مرکزی به آن اشاره کرد، جمع‌آوری حدود هزار همت از ذخایر تزریق‌شده به شبکه بانکی بود.

او همچنین از افزایش جرایم بانک‌های متخلف و بالا بردن وجه التزام اضافه‌برداشت بانک‌ها به‌عنوان ابزارهای کنترل رشد ترازنامه و محدود کردن خلق نقدینگی نام برد.

این اقدامات بر منابع در دسترس بانک‌ها برای گسترش اعتبار و پرداخت تسهیلات اثر می‌گذارد. با این حال، ارزیابی میزان موفقیت آنها در مهار تورم به بررسی هم‌زمان روند نقدینگی، پایه پولی و عملکرد شبکه بانکی نیاز دارد.

رشد پایه پولی از ۸۰ به ۶۵ درصد کاهش یافت

همتی در بخش دیگری از گزارش خود به تحولات پایه پولی پس از جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه اشاره کرد و گفت افزایش شتاب پایه پولی در این دوره، رشد این متغیر را تشدید کرد.

به گفته او، رشد پایه پولی که در مهرماه به حدود ۸۰ درصد رسیده بود، پس از اقدامات بانک مرکزی به حدود ۶۵ درصد کاهش یافت.

رئیس کل بانک مرکزی در ادامه بر ضرورت توجه به ضریب فزاینده پولی تأکید کرد. این ضریب اکنون به حدود ۵.۹ رسیده است؛ در حالی که در محاسبات رایج گذشته، عدد هشت به‌عنوان ضریب تقریبی تبدیل پایه پولی به نقدینگی در نظر گرفته می‌شد.

همتی معتقد است نمی‌توان رشد پایه پولی را به‌صورت مکانیکی به رشد نقدینگی تعمیم داد. به گفته او، میزان ذخایر بانک مرکزی، نرخ ارز، هزینه تأمین منابع و انگیزه بانک‌ها برای گسترش اعتبار، همگی بر چگونگی تبدیل پایه پولی به نقدینگی اثر می‌گذارند.

از نظر فنی نیز ضریب فزاینده پولی، نسبت نقدینگی به پایه پولی را نشان می‌دهد و به‌تنهایی سازوکار خلق اعتبار و سپرده در شبکه بانکی را توضیح نمی‌دهد. بخش مهمی از نقدینگی در فرآیند اعطای تسهیلات و ایجاد سپرده‌های بانکی شکل می‌گیرد؛ بنابراین نحوه تأمین ذخایر بانک‌ها و شرایط دسترسی آنها به منابع بانک مرکزی اهمیت دارد.

بر این اساس، کاهش رشد پایه پولی لزوماً به معنای کاهش متناسب رشد نقدینگی نیست و برای ارزیابی اثر سیاست‌های پولی باید هر دو متغیر به‌صورت هم‌زمان بررسی شوند.

تأثیر این سیاست‌ها بر تورم و اقتصاد: کنترل رشد نقدینگی می‌تواند از شدت فشارهای پولی بر قیمت کالاها و خدمات بکاهد، اما نتیجه نهایی به تداوم انضباط مالی، وضعیت ترازنامه بانک‌ها و نحوه تأمین مالی دولت و بنگاه‌ها نیز وابسته است. از سوی دیگر، محدود کردن منابع اعتباری بانک‌ها در صورت اجرا بدون سازوکارهای جایگزین تأمین مالی، می‌تواند دسترسی تولیدکنندگان به تسهیلات را دشوارتر کند.

دیدگاه‌ها


کلیه حقوق مادی و معنوی محفوظ و متعلق به بانکداران ۲۴ می باشد و استفاده از مطالب تنها با ذکر منبع بلامانع است.