گذار آرام بانک‌ها از قرارداد به داده

به گزارش بنکر (Banker)، رئیس هیئت‌مدیره بانک سینا با نگاهی تحلیلی به تحولات حقوق بانکی، بر این نکته تأکید کرد که نظام حقوقی کشور دیگر نمی‌تواند با همان چارچوب‌های سنتی پاسخگوی بانک‌هایی باشد که از قراردادمحوری عبور کرده و وارد عصر داده‌محوری و اکوسیستم‌های هوشمند شده‌اند.

حقوق بانکی در مسیر تحول؛ از گذشته تا امروز

دکتر محسن خدابخش در همایش سراسری دوایر حقوقی و وصول مطالبات بانک سینا با عنوان «بانک بر مدار قانون»، به بررسی روند تاریخی حقوق بانکی و چالش‌های نوظهور پیش‌روی آن پرداخت.

آیا قوانین فعلی پاسخگوی بانک‌های امروز هستند؟

او با طرح این پرسش کلیدی که آیا نظام حقوقی موجود توان همراهی با تحولات جدید بانکی را دارد یا خیر، توضیح داد: حقوق بانکی در طول زمان به‌صورت لایه‌لایه و تجمیعی توسعه یافته است؛ به این معنا که با ظهور مفاهیم جدید، قواعد قبلی حذف نشده‌اند، بلکه در کنار آن‌ها تکامل پیدا کرده‌اند.

ورود بانک‌ها به عصر اکوسیستم‌های هوشمند

رئیس هیئت‌مدیره بانک سینا با مرور دوره‌های مختلف حقوق بانکی گفت: در مرحله کنونی، بانک‌ها از نقش سنتی واسطه‌گری پولی فاصله گرفته و وارد فضای پلتفرم‌های دیجیتال و اکوسیستم‌های هوشمند شده‌اند؛ فضایی که منطق حقوقی متفاوتی را می‌طلبد.

چالش‌های نوین؛ هوش مصنوعی و رمزارزها

مفاهیمی فراتر از مرزها

خدابخش با اشاره به گسترش قراردادهای مبتنی بر هوش مصنوعی و رمزارزها، بیان کرد: این پدیده‌ها ماهیتی پایه‌ای و جهان‌شمول پیدا کرده‌اند و از نظر اقتصادی نیز ارزش‌گذاری شده‌اند. تحولات رخ‌داده از سال ۲۰۱۵ به بعد، شتابی بی‌سابقه داشته و نظام‌های مالی و حقوقی را به سمت رگولاتوری هوشمند سوق داده است.

نیاز به رگولاتوری همگام با تحول

او تأکید کرد: هر ابزار مالی نتیجه یک نیاز واقعی است؛ نیازی که یا از سیاست‌گذاری نشأت می‌گیرد یا از الزامات بازار. مسئله اصلی این است که آیا قوانین نوشته فعلی می‌توانند شکاف‌های ایجادشده در حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی و رمزارزها را پوشش دهند یا خیر.

تجربه جهانی و تغییر رویکرد بانک‌ها

نگاه به تجربه ایالات متحده

رئیس هیئت‌مدیره بانک سینا با اشاره به تجربه آمریکا گفت: در این کشور برنامه‌ریزی مشخصی برای مواجهه حقوقی با این تحولات در حال اجراست؛ موضوعی که می‌تواند برای نظام بانکی ما نیز الهام‌بخش باشد.

از قراردادمحوری تا داده‌محوری

او تغییر مسیر بانک‌ها را چنین توصیف کرد: حرکت از قراردادمحوری به ریسک‌محوری و سپس داده‌محوری آغاز شده است. هر یک از این مراحل، الزامات حقوقی متفاوتی دارند و نمی‌توان با قوانین ایستا، تحولات پویا را مدیریت کرد.

هم‌افزایی؛ کلید عبور از آینده نامطمئن

سه ضلع جدانشدنی بانکداری نوین

خدابخش با تأکید بر ساختار حقوقی کشور افزود: در نظام حقوقی ما، تبعیت از قانون نوشته اصل بنیادین است؛ اما باید بررسی شود که آیا این قوانین توان همراهی با سرعت تحولات را دارند یا نیازمند بازنگری اساسی هستند.

او در ادامه خاطرنشان کرد: فناوری اطلاعات، حقوق و مالی سه بال جدانشدنی بانکداری مدرن هستند و تنها با هم‌افزایی این سه حوزه می‌توان مسیر توسعه پایدار را هموار کرد.

آینده بانکداری؛ تغییر شکل، نه حذف

رئیس هیئت‌مدیره بانک سینا در پایان گفت: بانکداری در آینده همچنان وجود خواهد داشت، اما ممکن است شکل سنتی آن دگرگون شود. امروز زمان انتخاب مسیر درست است؛ مسیری که هم به ارتقای بانکداری منجر شود و هم جایگاه بانک‌ها را در بازار رقابتی حفظ کند.