گرانی خوراکی‌ها؛ تورم نقطه‌به‌نقطه چرا گمراه‌کننده است؟

به گزارش بنکر، آمار مهرماه نشان می‌دهد تورم نقطه‌به‌نقطه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات به ۱۱۳.۴ درصد رسیده است.

این رقم در شهریور ۱۲۱.۸ درصد بود. اما تورم سالانه همین گروه از ۱۰۸.۸ درصد به ۱۱۲.۲ درصد افزایش یافته است.

به زبان ساده، سرعت افزایش قیمت‌ها در یک ماه کمی کم شده، اما سطح قیمت‌ها همچنان بالا می‌رود. حالا سؤال اصلی اینجاست: آیا کاهش نسبی آهنگ افزایش ماهانه، به معنای آرامش سفره خانوار است؟ پاسخ روشن است: خیر.

روغن‌ها ۳.۵ برابر شدند

بررسی اقلام خوراکی ابعاد گرانی را آشکار می‌کند. روغن‌ها و چربی‌ها با تورم نقطه‌به‌نقطه ۲۵۵.۷ درصدی در صدر قرار دارند. یعنی سطح قیمت این گروه نسبت به مهر سال گذشته بیش از ۳.۵ برابر شده است. شیر، پنیر و تخم‌مرغ نیز تورم ۱۵۴.۶ درصدی را تجربه کرده‌اند.

انواع گوشت قرمز و سفید با ۱۱۳.۱ درصد و نان و غلات با ۹۷.۵ درصد، همچنان افزایش قیمت سنگینی نسبت به سال گذشته دارند.

تورم نابرابر

و این وضعیت برای دهک‌های پایین اهمیت بیشتری دارد. تورم سالانه دهک دوم در مهر به ۸۵.۸ درصد رسیده است. این رقم برای دهک دهم ۷۴.۸ درصد بوده است.

فاصله ۱۱ واحد درصدی این دو نرخ، از توزیع نابرابر فشار تورمی میان گروه‌های هزینه‌ای حکایت دارد. چرا؟ چون وزن خوراکی‌ها در سبد مصرفی خانوارهای کم‌هزینه بیشتر است. خوراکی‌ها و دخانیات بیش از ۴۲ درصد سبد دهک اول را تشکیل می‌دهند. این سهم در سبد دهک دهم حدود ۲۲ درصد است.

در مناطق روستایی نیز وضعیت سنگین‌تر از شهرهاست. تورم سالانه روستاییان به ۹۲.۳ درصد رسیده است. این شاخص برای خانوارهای شهری ۷۴.۱ درصد بوده است. تورم نقطه‌به‌نقطه روستاها هم همچنان در سطح ۱۰۷ درصد قرار دارد.

گرانی از نفس نیفتاده است

مجموع این داده‌ها تصویری از اقتصادی ارائه می‌دهد که در آن افزایش قیمت‌ها هم شدت گرفته و هم دامنه گسترده‌تری پیدا کرده است.

خانوارهای کم‌درآمد همچنان با تورم سنگین مواد غذایی روبه‌رو هستند. در مهرماه نیز افزایش هزینه‌های آموزش، حمل‌ونقل و سایر کالاهای غیرخوراکی، فشار تازه‌ای به بودجه مصرفی خانوارها وارد کرده است.

تورم نقطه‌به‌نقطه ممکن است در یک ماه اندکی کاهش پیدا کند. اما تا زمانی که سطح قیمت‌ها با سرعت بالا افزایش می‌یابد و تورم سالانه قله‌های تازه‌ای را ثبت می‌کند، سخن‌گفتن از آرام‌شدن اقتصاد زودهنگام است.

مهرماه نشان داد گرانی نه‌تنها از نفس نیفتاده، بلکه با گسترش فشار به گروه‌های مختلف مصرفی، همچنان قدرت خرید خانوارهای ایرانی را می‌فرساید.