رشد دلار از تورم جلو زد؟

به گزارش بنکر، مهدی دارابی، دستیار رئیس کل بانک مرکزی در امور ارزی، شرایط فعلی بازار ارز را با سال‌های ۱۳۹۷ و ۱۳۹۹ مقایسه کرد. به گفته او، در مهرماه ۱۳۹۷ جریانی از خروج سرمایه و افزایش تقاضای احتیاطی و هیجانی در بازار شکل گرفت. در نتیجه آن، نرخ ارز حتی به محدوده ۱۸ تا ۱۹ هزار تومان رسید.

اما پس از فروکش کردن هیجانات، نرخ ارز کاهش قابل توجهی پیدا کرد. دارابی می‌گوید نرخ ارز حتی به حدود نصف نرخ‌های ثبت‌شده در دوره اوج التهابات رسید.

او با بیان اینکه در سال ۱۳۹۷ کشور با محدودیت‌هایی در زمینه صادرات و فروش نفت مواجه بود، اظهار کرد شرایط مشابهی در سال ۱۳۹۹ نیز وجود داشت. بخشی از التهابات آن دوره ناشی از انتخابات آمریکا و افزایش نااطمینانی‌های سیاسی بود. بخش دیگری نیز به دلیل شیوع کرونا و محدود شدن صادرات نفتی و غیرنفتی ایجاد شد.

رشد ارز فراتر از تورم

دستیار رئیس کل بانک مرکزی در امور ارزی ادامه داد: این عوامل موجب شد نرخ ارز در آن مقطع بیش از میزان تورم افزایش پیدا کند.

او با اشاره به مقایسه نرخ ارز در مقاطع مختلف گفت: اگر اثر تورم را از نرخ ارز فعلی خارج کنیم، نرخ ارز در مهرماه ۱۴۰۵ تقریباً در محدوده‌ای قرار می‌گیرد که مشابه نرخ ارز در مهرماه سال‌های ۱۳۹۷ و ۱۳۹۹ بوده است.

دارابی تصریح کرد: به عبارت دیگر، با در نظر گرفتن اثر تورم و تعدیل نرخ‌ها، می‌توان گفت نرخ ارزی که امروز شاهد آن هستیم، از نظر سطح واقعی، شباهت قابل توجهی با نرخ ارز در سال‌های ۱۳۹۷ و ۱۳۹۹ دارد.

چرا دلار از تورم جلو زد؟

او در پاسخ به این سؤال، چهار عامل را برشمرد. تقاضای احتیاطی، سفته‌بازی، تأخیر در ورود کالا و تأخیر بازگشت ارز صادراتی، عواملی هستند که باعث شده رشد نرخ ارز از تورم بالاتر برود.

به زبان ساده، وقتی بخشی از فعالان اقتصادی نگران آینده باشند، تقاضای احتیاطی شکل می‌گیرد. این تقاضا به همراه سفته‌بازی، فشار صعودی بر نرخ ارز وارد می‌کند. تأخیر در ورود کالا و بازگشت ارز صادراتی نیز عرضه را محدود می‌کند و همین محدودیت، قیمت را بالا می‌برد.