به گزارش بنکر (Banker)، بازار مسکن در ایران دیگر فقط به واقعیتهای اقتصادی و سیاسی وابسته نیست؛ آنچه حالا نبض آن را میزند، احساس امنیت و ادراک آینده است. این پدیده جدید، ساختار تقاضا و عرضه را دگرگون کرده و شهرها را به سمت الگوهای متفاوتی از رشد یا رکود سوق داده است.
در ماههای اخیر، ناامنی ادراکشده در کلانشهرها باعث کاهش تقاضا و توقف بسیاری از پروژهها شده است، در حالیکه شهرهای امنتر، بهویژه در شمال کشور، شاهد افزایش علاقه سرمایهگذاران و خانوارها هستند.
همچنین در سمت عرضه، سازندگان با افزایش ریسک و کاهش نقدینگی مواجهاند. در سمت تقاضا، خانوادهها میان صبر برای ثبات یا مهاجرت به مناطق امنتر دودل ماندهاند. این وضعیت، بازاری را شکل داده که نه فرو میریزد و نه حرکت میکند.
سه سناریو بازار مسکن ایران
سناریوی اول
در صورت امضای توافق سیاسی و کاهش ریسک در اقتصاد، بازار مسکن بهتدریج از حالت انجماد خارج میشود. معاملات بالا میروند، اعتماد به بازار برمیگردد و پروژههای نیمهتمام دوباره به حرکت درمیآیند. این سناریو نشانهی احیای تدریجی اعتماد اقتصادی است.
سناریوی دوم
اگر صلح پایدار و بازگشت روابط تجاری جهانی محقق شود، اقتصاد ایران ظرفیت جهش بزرگ را دارد. رشد بالای درآمد ملی و ورود سرمایههای خارجی میتواند بخش مسکن را به نخستین موتور محرک اقتصاد تبدیل کند.
در این مسیر، تکمیل پروژههای نیمهتمام و افزایش ساختوساز میتواند چهرهی شهرها را تغییر دهد. البته برای جلوگیری از شکلگیری حباب قیمتی، باید سیاستهای کنترل عرضه و مالیات بر سوداگری جدی گرفته شود.
سناریوی سوم
در صورت تداوم وضعیت تعلیق اقتصادی، بازار در رکود مهارنشده باقی میماند. قیمتها بالا خواهند ماند اما معاملات کاهش مییابد و ساختوساز متوقف میشود. در این حالت، رشد قیمتها حتی بهاندازه نرخ تورم هم پایدار نیست و به مرور از توان خریداران فراتر میرود.
عامل تعیینکننده
بازار مسکن بیش از هر زمان به انتظارات و اعتماد وابسته است. اگر مدیریت اقتصادی بتواند افق پیشبینیپذیر را بازگرداند، حتی بدون تحولات سیاسی عمیق، بازار به حرکت بازمیگردد. اما تداوم ابهام و نبود سیاست روشن، آن را در حالت تعلیق حفظ میکند.
در نهایت، ثبات انتظارات همان عاملی است که میتواند پایههای جدید رشد در بازار مسکن ایران را شکل دهد.
دیدگاهها