به گزارش بنکر (Banker)، عملکرد این بازارها در مقیاسهای کوتاهمدت، میانمدت و بلندمدت حاکی از آن است که انتظارات تورمی و نااطمینانیهای اقتصادی، نقش تعیینکنندهای در تصمیمگیری سرمایهگذاران ایفا میکنند.
مقایسه بازدهی بازارها در افقهای ماهانه، ۹ماهه و ۱۲ماهه تصویر روشنی از اولویتهای سرمایهای ارائه میدهد؛ تصویری که در آن، گزینههای پوششدهنده تورم جایگاه بالاتری نسبت به بازار ارز، بورس و ابزارهای کمریسک به دست آوردهاند.
بازدهی بازارها در آذرماه؛ نیمسکه پیشتاز شد
برتری داراییهای خرد در کوتاهمدت
در مقیاس ماهانه آذرماه، نیمسکه بیشترین بازدهی را به خود اختصاص داد و با رشد نزدیک به ۲۷ درصدی، در صدر جدول ایستاد. پس از آن، ربعسکه و شاخص بورس با ثبت بازدهیهایی در محدوده ۲۵ و ۲۳ درصد، جایگاههای بعدی را به دست آوردند.
این ترکیب نشان میدهد در کوتاهمدت، سرمایهگذاران تمایل بیشتری به داراییهای نقدشونده، کوچکمقیاس و همسو با انتظارات تورمی دارند. در مقابل، سکه طرح جدید و طلای ۱۸ عیار با وجود رشد مثبت، فاصله محسوسی با سکههای خرد ثبت کردند؛ موضوعی که میتواند به محدودیت قدرت خرید و افزایش تقاضای سفتهبازانه در بازار سکههای کوچکتر مرتبط باشد.
در همین بازه، دلار آزاد رشد محدودتری را تجربه کرد و ابزارهای کمریسک مانند صندوقهای درآمد ثابت و نرخ سود بانکی، در انتهای جدول بازدهی قرار گرفتند؛ نشانهای از کاهش جذابیت این گزینهها در فضای تورمی.
افق ۹ماهه؛ تثبیت برتری طلا و سکه
نقش عوامل بنیادی در رشد بازارهای طلامحور
در بازه ۹ماهه نخست سال، تصویر بازارها شفافتر و معنادارتر میشود. در این دوره، طلای ۱۸ عیار با بازدهی نزدیک به ۶۷ درصد، بالاترین عملکرد را ثبت کرده و پس از آن نیمسکه و سکه طرح جدید با فاصلهای اندک قرار گرفتهاند.
تداوم برتری طلا و سکه در این افق زمانی نشان میدهد رشد این بازارها صرفاً نتیجه نوسانات مقطعی نیست، بلکه ریشه در عوامل بنیادیتری همچون تضعیف ارزش پول ملی، ابهام در چشمانداز تورم و نبود لنگر اسمی پایدار دارد. در همین دوره، سکه نیز بازدهی بالای ۴۴ درصدی را تجربه کرده و بار دیگر نقش داراییهای خرد در جذب سرمایههای سرگردان را برجسته ساخته است.
در مقابل، دلار آزاد با وجود رشد قابلتوجه، فاصله محسوسی با بازار طلا دارد؛ موضوعی که میتواند به مداخلات سیاستگذار و محدودیتهای معاملاتی در بازار ارز نسبت داده شود. بورس نیز عملکردی متوسط داشته و با وجود پیشی گرفتن از ابزارهای کمریسک، هنوز نتوانسته به گزینه غالب سرمایهگذاری تبدیل شود.
بازدهی ۱۲ماهه؛ تکرار الگوی تورمی
چرا طلا همچنان جذابترین دارایی است؟
بررسی بازدهی ۱۲ماهه منتهی به آذرماه، عملاً روند مشاهدهشده در افق ۹ماهه را تأیید میکند. در این بازه نیز طلای ۱۸ عیار، نیمسکه و سکه طرح جدید در صدر بازدهی قرار دارند و فاصله قابلتوجهی با سایر بازارها ایجاد کردهاند.
شباهت بازدهیها در افقهای ۹ و ۱۲ماهه نشان میدهد اقتصاد ایران وارد یک رژیم تورمی نسبتاً پایدار شده است؛ شرایطی که در آن داراییهای مبتنی بر طلا نقش اصلی را در حفظ قدرت خرید ایفا میکنند. دلار آزاد در رتبههای میانی باقی مانده و صندوقهای درآمد ثابت و نرخ سود بانکی، کمترین بازدهی واقعی را به ثبت رساندهاند.
سرمایهها همچنان در پناه طلا
الگوی غالب سرمایهگذاری در اقتصاد ایران نشان میدهد پوشش ریسک تورم همچنان اولویت اصلی سرمایهگذاران است. تداوم برتری داراییهای طلامحور در هر سه افق زمانی بیانگر آن است که انتظارات تورمی به یک عامل ساختاری در تصمیمگیری اقتصادی تبدیل شده است.
تا زمانی که چشمانداز تورم، سیاست ارزی و ثبات کلان با ابهام همراه باشد، تغییر اساسی در این الگو دور از انتظار خواهد بود. در چنین شرایطی، بازارهایی مانند بورس یا ابزارهای کمریسک تنها در صورت ارائه بازدهی واقعی بالاتر یا کاهش معنادار نااطمینانیهای اقتصادی میتوانند جایگاه خود را بازیابند.
منبع: دنیای اقتصاد
دیدگاهها