به گزارش بنکر (Banker)، هفته گذشته، وزیر امور اقتصادی و دارایی، مدنیزاده، در جمعی دانشجویی سخنانی را مطرح کرد که بازتاب گستردهای در فضای اقتصادی و رسانهای داشت.
او در پاسخ به پرسشی درباره دلایل جهش نرخ ارز و افزایش تورم، به مجموعهای از رویدادهای سیاسی و اقتصادی اشاره کرد که به باور او، کاهش قیمت دلار را در شرایط فعلی غیرممکن کرده است.
مدنیزاده با اشاره به مقاطعی از نوسان نرخ ارز توضیح داد که پس از برخی تحولات بینالمللی، قیمت دلار تا محدوده ۱۰۶ هزار تومان عقب نشست، اما وقوع حمله نظامی اسرائیل و افزایش تنشهای منطقهای، شرایط را بهطور کامل تغییر داد.
او تأکید کرد در وضعیتی که کشور با شدیدترین فشارهای امنیتی و سیاسی مواجه است، انتظار کاهش نرخ ارز، دور از واقعیت اقتصادی است.
تورم بالا؛ مانع اصلی مهار بازار ارز
وزیر اقتصاد در ادامه سخنان خود به متغیرهای بنیادین اقتصاد اشاره کرد و گفت اقتصادی که همزمان با رشد حدود ۵۰ درصدی نقدینگی، کسری بودجه سنگین و افزایش اضافهبرداشت بانکی مواجه است، نمیتواند تورم تکرقمی داشته باشد.
او این انتظار را غیرمنطقی دانست و با لحنی صریح بیان کرد چنین فرضی شبیه به این است که گفته شود «۲ به علاوه ۲ مساوی ۴۰ است».
این اظهارات، از نگاه بسیاری از تحلیلگران، بهمنزله پذیرش ضمنی فشارهای ساختاری بر نرخ ارز و تأیید دشواری کنترل تورم در کوتاهمدت تلقی شد.
واکنشها به اظهارات وزیر؛ بازار چه برداشتی کرد؟
پس از انتشار این سخنان، بخشی از فعالان اقتصادی آن را نوعی آمادهسازی افکار عمومی برای تداوم رشد نرخ ارز دانستند.
در همین راستا، طهماسب مظاهری، رئیسکل اسبق بانک مرکزی، نیز تأکید کرد تا زمانی که واقعیتهای بازار پذیرفته نشود، نمیتوان به کاهش قیمتها امیدوار بود.
او به موضعگیریهایی اشاره کرد که نرخ بازار آزاد ارز را نادیده میگیرند و این رویکرد را مانعی برای سیاستگذاری مؤثر دانست.
پیشبینی دلار ۱۴۰ هزار تومانی؛ هشدار کارشناسان
نقش تورم در آینده قیمت ارز
علیاصغر سمیعی، کارشناس بازار ارز، معتقد است تا زمانی که نرخ تورم بالاتر از ۴۰ درصد باقی بماند، کنترل بازار ارز عملاً امکانپذیر نیست.
به گفته او، نخستین گام برای مهار قیمت دلار، ایجاد تعادل در بودجه و کاهش فشارهای تورمی است.
سمیعی هشدار داده در صورت تداوم شرایط فعلی و با توجه به سیاستهای تزریق نقدینگی در سال جاری، احتمال آغاز سال آینده با دلار در محدوده ۱۴۰ هزار تومان وجود دارد.
او همچنین تأکید کرده اگر اختلاف تورم ایران با کشورهای حوزه دلار بیش از ۳۶ درصد باقی بماند، روند صعودی ارز متوقف نخواهد شد؛ مگر آنکه ارادهای جدی برای کاهش تورم تا سطوح نزدیک به صفر شکل بگیرد.
شوک ارزی؛ سناریوی محتمل اقتصاد ایران
مجموعهای از عوامل شامل تورم مزمن، رشد بالای نقدینگی، کسری بودجه قابلتوجه، تشدید تحریمها و نبود چشمانداز روشن در روابط بینالمللی، اقتصاد ایران را در معرض یک شوک ارزی گسترده قرار داده است.
در چنین فضایی، انتظارات تورمی در جامعه تقویت شده و بسیاری از فعالان اقتصادی خود را برای سطوح بالاتر قیمت ارز و افزایش فشارهای معیشتی آماده میکنند.
در این میان، پرسش اصلی این است که آیا سیاستهای بانک مرکزی میتواند مسیر فعلی بازار ارز را تغییر دهد یا اقتصاد ایران باید خود را با واقعیتهای جدید قیمتی تطبیق دهد؟
دیدگاهها