حذف یک میلیون خانوار از کالابرگ؛ چه کسانی می‌ مانند؟

|
مطالعه ۴ دقیقه

دولت بازنگری فهرست مشمولان کالابرگ را آغاز کرده است؛ اما نداشتن شرایط دریافت اعتبار ۱.۵ میلیون تومانی به معنای حذف کالابرگ یک میلیون تومانی نیست.

به گزارش بنکر، دولت در حال بازنگری فهرست دریافت‌کنندگان کالابرگ الکترونیکی است؛ طرحی که در مرحله نخست، وضعیت اقتصادی یک میلیون خانوار را دربر می‌گیرد. هدف اعلام‌شده این سیاست، محدود کردن پرداخت‌های حمایتی به خانوارهای برخوردار و اختصاص منابع بیشتر به اقشار کم‌درآمد است.

با این حال، هنوز معیارهای نهایی حذف خانوارها به‌صورت رسمی اعلام نشده و همین موضوع ابهام‌هایی درباره وضعیت اعتبار کالابرگ ایجاد کرده است.

یکی از مهم‌ترین نکات این است که دریافت نکردن اعتبار ۱.۵ میلیون تومانی لزوماً به معنای حذف کامل کالابرگ نیست. این دو موضوع از نظر سیاست حمایتی با یکدیگر تفاوت دارند.

بر اساس اطلاعات منتشرشده، سقف درآمد ماهانه ۲۰ میلیون تومان برای خانوار سه‌نفره، یکی از معیارهای برخورداری از افزایش اعتبار کالابرگ از یک میلیون به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان بوده است. بنابراین، خانوارهایی که شرایط دریافت ۵۰۰ هزار تومان اعتبار اضافی را ندارند، همچنان ممکن است مشمول اعتبار پایه یک میلیون تومانی باشند.

در مرحله نخست اجرای فرایند خوداظهاری، برای حدود ۴۴ میلیون نفر پیامک تکمیل اطلاعات ارسال شده است. تاکنون نیز اعتبار کالابرگ ۳۳.۵ میلیون نفر افزایش یافته است.

همچنین قرار است افرادی که موفق به تکمیل فرم خوداظهاری نشده‌اند، فرصت دیگری برای ثبت اطلاعات و اعلام وضعیت اقتصادی خود داشته باشند.

ملاک حذف کالابرگ چیست؟ درآمد یا دارایی خانوار؟

مهم‌ترین پرسش درباره بازنگری جدید، نحوه تشخیص خانوارهای برخوردار و تعیین معیار محرومیت از کالابرگ است.

اگرچه ارقام مختلفی درباره سقف درآمد و ارزش دارایی‌ها مطرح شده، اما هنوز نمی‌توان هیچ‌یک از این ارقام را معیار قطعی حذف دانست. دولت باید به‌صورت شفاف مشخص کند که درآمد، املاک، خودرو و سایر دارایی‌های خانوار با چه وزن و سازوکاری در ارزیابی وضعیت اقتصادی افراد محاسبه می‌شوند.

حسین درودیان، کارشناس اقتصادی، معتقد است شناسایی خانوارهای برخوردار نباید صرفاً بر مبنای حقوق ماهانه یا ارزش املاک و خودرو انجام شود. به اعتقاد او، ارزیابی دقیق توان اقتصادی خانوار مستلزم بررسی هم‌زمان درآمد و ثروت است.

این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که ارزش دارایی همیشه نشان‌دهنده توان مالی جاری افراد نیست. برای مثال، ممکن است فردی مالک یک واحد مسکونی گران‌قیمت باشد، اما درآمد ماهانه محدودی داشته باشد. در مقابل، خانواری با درآمد نسبتاً بالا ممکن است مستأجر باشد و دارایی قابل‌توجهی نداشته باشد.

در نتیجه، اتکا به یک شاخص منفرد می‌تواند به شناسایی نادرست خانوارها و حذف برخی افراد نیازمند منجر شود.

چرا دولت به دنبال کاهش تعداد مشمولان کالابرگ است؟

محدودیت منابع بودجه‌ای و افزایش هزینه‌های اجرای سیاست‌های حمایتی، از دلایل اصلی بازنگری در فهرست دریافت‌کنندگان کالابرگ عنوان می‌شود.

مرتضی افقه، کارشناس اقتصادی، بر ضرورت توزیع هدفمند منابع حمایتی تأکید دارد و معتقد است خانوارهای واقع در دهک‌های پایین درآمدی باید سهم بیشتری از حمایت‌های دولتی دریافت کنند.

از نگاه این کارشناس، پرداخت یکسان یارانه به خانوارهایی که شرایط اقتصادی متفاوتی دارند، الزاماً به تحقق اهداف حمایتی منجر نمی‌شود.

حسین درودیان نیز با اشاره به شرایط ناشی از جنگ و فشارهای بودجه‌ای، محدود شدن دامنه دریافت‌کنندگان حمایت‌های دولتی را یکی از مسیرهای پیش روی دولت می‌داند.

با این حال، کاهش تعداد مشمولان زمانی می‌تواند به هدف اعلام‌شده دولت کمک کند که شناسایی خانوارهای پردرآمد با دقت کافی انجام شود و منابع آزادشده واقعاً به گروه‌های کم‌درآمد اختصاص یابد.

تکلیف اعتبار یک میلیون تومانی چیست؟

در شرایط فعلی، خانوارهایی که مشمول افزایش اعتبار به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان نشده‌اند، لزوماً کالابرگ پایه یک میلیون تومانی خود را از دست نمی‌دهند. حذف کامل از فهرست دریافت‌کنندگان، موضوعی جداگانه است که به نتایج بازنگری اقتصادی خانوارها بستگی دارد.

همچنین بررسی وضعیت یک میلیون خانوار در مرحله نخست، به معنای حذف قطعی همه این خانوارها نیست. تا زمانی که دولت معیارهای نهایی و نتیجه ارزیابی‌ها را اعلام نکند، نمی‌توان درباره تعداد افراد محروم‌شده از کالابرگ اظهارنظر قطعی کرد.

در نهایت، مسئله اصلی در بازنگری این طرح، صرفاً کاهش تعداد دریافت‌کنندگان نیست؛ بلکه دقت در شناسایی گروه‌های هدف است. هرگونه خطا در ارزیابی درآمد و دارایی می‌تواند خانوارهای نیازمند را از حمایت معیشتی محروم کند؛ موضوعی که اهمیت شفافیت معیارها و امکان اعتراض به نتایج بررسی را دوچندان می‌کند.

دیدگاه‌ها


کلیه حقوق مادی و معنوی محفوظ و متعلق به بانکداران ۲۴ می باشد و استفاده از مطالب تنها با ذکر منبع بلامانع است.