به گزارش بنکر (Banker)، بررسی عملکرد بانکهای بورسی در اردیبهشتماه نشان میدهد ساختار صنعت بانکداری کشور بیش از هر زمان دیگری تحت تأثیر چند بانک بزرگ قرار گرفته است. دادههای منتشرشده حاکی از آن است که پنج بانک ملت، صادرات ایران، تجارت، پاسارگاد و شهر نزدیک به ۶۹.۸ درصد کل سپردهها و حدود ۷۸.۵ درصد از مجموع تسهیلات بانکهای مورد بررسی را در اختیار دارند.
این سطح از تمرکز نشان میدهد تصویر کلی صنعت بانکداری بورسی تا حد زیادی به عملکرد همین چند بانک وابسته است؛ بهگونهای که هرگونه بهبود یا افت عملکرد آنها میتواند بهطور مستقیم بر شاخصهای کل صنعت اثرگذار باشد.
موتور اصلی تراز عملیاتی بانکهای بورسی
در میان بانکهای بورسی، بانک ملت جایگاه ویژهای در سودآوری و عملکرد عملیاتی دارد. این بانک علاوه بر ثبت بالاترین مانده تسهیلات، بیشترین تراز عملیاتی را نیز در اردیبهشتماه به نام خود ثبت کرده است.
بر اساس آمارها، بانک ملت حدود ۶۲ درصد از کل تراز عملیاتی بانکهای بورسی را به خود اختصاص داده است؛ رقمی که نشان میدهد این بانک مهمترین عامل مثبت ماندن عملکرد صنعت در این دوره بوده است.
کارشناسان معتقدند این سهم قابل توجه از یک سو بیانگر قدرت درآمدزایی، مدیریت منابع و کارایی عملیاتی بانک ملت است، اما از سوی دیگر وابستگی بالای شاخصهای صنعت به عملکرد یک بانک را نیز نشان میدهد؛ موضوعی که میتواند در تحلیلهای کلان صنعت بانکی اهمیت ویژهای داشته باشد.
در کنار بانک ملت، بانک تجارت نیز با ثبت تراز عملیاتی مثبت و درآمد کارمزدی قابل توجه، نقش مهمی در بهبود عملکرد صنعت بانکداری ایفا کرده است.
همچنین بانکهای پاسارگاد و اقتصاد نوین به واسطه تراز سودی مثبت و کیفیت درآمدی مناسب، در میان بانکهای موفق اردیبهشت قرار گرفتند. این بانکها توانستهاند ضمن حفظ تعادل میان منابع و مصارف، عملکردی فراتر از میانگین صنعت به ثبت برسانند.
برندگان و بازندگان اردیبهشت بانکهای بورسی
تراز عملیاتی بانکداری هر بانک (مجموع تراز سودی و تراز کارمزدی) – بر حسب همت
| 1 | بانک ملت | 12.2 |
| 2 | بانک تجارت | 3.7 |
| 3 | بانک پاسارگاد | 3.3 |
| 4 | بانک اقتصاد نوین | 3.2 |
| 5 | بانک صادرات ایران | 1.6 |
| 6 | بانک شهر | 1.3 |
| 7 | بانک کارآفرین | 1.2 |
| 8 | بانک سینا | 0.8 |
| 9 | بانک خاورمیانه | 0.5 |
| 10 | بانک سامان | 0.4 |
| 11 | پست بانک | 0.3 |
| 12 | بانک پارسیان | 0.03 |
| 13 | بانک سرمایه | 0.2- |
| 14 | بانک دی | 1.2- |
| 15 | مؤسسه اعتباری ملل | 2.8- |
| 16 | بانک گردشگری | 4.6- |
نکات مهم نمودار
- بانک ملت با تراز عملیاتی ۱۲.۲ همت در جایگاه نخست قرار گرفته و فاصله قابل توجهی با سایر بانکها دارد.
- بانک تجارت، پاسارگاد و اقتصاد نوین به ترتیب با ۳.۷، ۳.۳ و ۳.۲ همت در رتبههای دوم تا چهارم قرار دارند.
- بانک صادرات ایران با ۱.۶ همت پنجمین بانک برتر از نظر تراز عملیاتی در اردیبهشتماه بوده است.
- در بخش بانکهای دارای تراز منفی، بانک گردشگری با ۴.۶- همت ضعیفترین عملکرد را ثبت کرده است.
- سهم بانک ملت از کل تراز عملیاتی بانکهای بورسی ۶۲.۴ درصد اعلام شده است.
درآمد کارمزدی؛ برگ برنده بانک شهر
یکی از نکات قابل توجه گزارش اردیبهشت، عملکرد بانک شهر است. اگرچه این بانک در بخش تراز سودی با چالشهایی مواجه بوده، اما درآمدهای کارمزدی قابل توجه باعث شده در جمع بانکهای اثرگذار بر تراز عملیاتی صنعت قرار گیرد.
این موضوع نشان میدهد ارزیابی عملکرد بانکها صرفاً بر اساس حجم سپردهها یا میزان تسهیلات پرداختی کافی نیست و ترکیب درآمدهای عملیاتی، بهویژه سهم درآمدهای کارمزدی، نقش تعیینکنندهای در سودآوری بانکها دارد.
زنگ هشدار برای برخی بانکهای بورسی
در سوی دیگر بازار، برخی بانکها همچنان با چالشهای ساختاری در حوزه درآمدزایی و مدیریت هزینه پول روبهرو هستند. بانکهای گردشگری، ملل و دی از جمله مؤسساتی هستند که عملکرد آنها در اردیبهشتماه نشانههایی از ضعف عملیاتی را نمایان کرده است.
تحلیلگران هشدار میدهند در صورتی که روند فعلی در ماههای آینده نیز ادامه یابد، این موضوع میتواند از یک ضعف مقطعی فراتر رفته و به چالشی پایدار برای این بانکها تبدیل شود.
صنعت بانکداری بورسی
گزارش عملکرد اردیبهشت بانکهای بورسی تصویری دوگانه از صنعت بانکداری ارائه میدهد. از یک سو بانکهای بزرگ با اتکا به ترازنامههای قدرتمند، درآمدهای کارمزدی بالا و تراز سودی مثبت توانستهاند عملکرد صنعت را در محدوده مطلوب حفظ کنند.
از سوی دیگر، گروهی از بانکها همچنان تحت فشار هزینههای تأمین منابع، ضعف درآمدهای تسهیلاتی و چالشهای ساختاری قرار دارند و نتوانستهاند همگام با بانکهای پیشرو حرکت کنند.
به همین دلیل، اردیبهشتماه را نمیتوان ماه موفقیت یکپارچه صنعت بانکداری دانست؛ بلکه این دوره بیش از هر چیز نمایانگر افزایش فاصله میان بانکهای قدرتمند و بانکهای ضعیفتر در بازار سرمایه و شبکه بانکی کشور بوده است.
دیدگاهها