به گزارش بنکر (Banker)، تازهترین گزارش بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران نشان میدهد ارزش املاک و مستغلات بانکها تا پایان شهریورماه ۱۴۰۴ به بیش از یکهزار همت رسیده است؛ رقمی بیسابقه که از تشدید پدیده ملّاکی بانکها و انجماد منابع مالی در داراییهای غیرمولد خبر میدهد.
بر اساس این گزارش، بهجای کوچکتر شدن تراز اموال غیرمولد، سهم داراییهای ملکی در ترازنامه بانکها افزایش یافته و این روند، به یکی از چالشهای مهم نظام بانکی کشور تبدیل شده است.
بانکها همچنان در مسیر ملّاکی؛ کماظهاری آماری و نبود شفافیت
در حالیکه طبق جزء “۲ـ۱” بند “ط” تبصره “۱۶” قانون بودجه ۱۴۰۲، انتشار فهرست اموال غیرمنقول برای بانکها الزامی است، اما برخی بانکها همچون سپه و پاسارگاد از ارائه آمار بهروز خودداری کردهاند.
نکته قابلتأمل آن است که تعدادی از بانکها نیز آمار غیرواقعی از ارزش روز املاک خود ارائه دادهاند.
برای مثال، بانک رفاه ارزش ۱۴۶۹ فقره ملک را تنها «یک ریال» اعلام کرده و بانکهای سرمایه، شهر و صادرات نیز در موارد مشابه همین رقم نمادین را گزارش دادهاند.
به گفته کارشناسان، اگر ارزش واقعی این املاک در نظر گرفته شود، حجم داراییهای ملکی بانکها بسیار فراتر از هزار همت خواهد بود.
داراییهای راکد و مزایدههای بیمشتری؛ چالش نظام بانکی
انباشت اموال مازاد در بانکها بهحدی افزایش یافته که بانک مرکزی ناگزیر به تدوین سیاستهایی برای فروش داراییهای غیرمولد شده است.
با این حال، گزارشها نشان میدهد بسیاری از بانکها اعلام کردهاند مزایدههای متعدد آنها بدون خریدار باقی مانده و بازار املاک بانکی عملاً راکد است.
این مسئله، علاوه بر تضعیف نقدشوندگی داراییها، موجب شده منابع مالی بانکها در بخشهای غیرمولد قفل شود و دسترسی به منابع برای تأمین مالی تولید محدود بماند.
هشدار درباره تداوم پدیده ملّاکی بانکها
مطالبه خروج بانکها از فعالیتهای غیرمولد و تمرکز بر وظایف بانکی، یکی از تأکیدات مکرر رهبر معظم انقلاب اسلامی در سالهای اخیر بوده است.
با این حال، آمارهای جدید نشان میدهد روند ملّاکی نهتنها متوقف نشده، بلکه در مسیر صعودی قرار گرفته است.
کارشناسان اقتصادی معتقدند ادامه این وضعیت، خطر افزایش داراییهای سمی، کاهش کارایی نظام بانکی و افت سرمایهگذاری در بخش تولید را بههمراه دارد.
دیدگاهها