به گزارش بنکر (Banker)، قائممقام بانک مرکزی با تشریح مجموعهای از عوامل داخلی و خارجی، دلایل نوسانات اخیر نرخ ارز را ترکیبی از شوکهای سیاسی، تحولات بینالمللی و انتظارات تورمی در داخل کشور دانست. به گفته او، بانک مرکزی برای کنترل پایدار بازار، مجموعهای از ابزارهای نوین ارزی را فعال و در دستور کار قرار داده است.
ریشههای نوسان نرخ ارز از نگاه بانک مرکزی
عوامل خارجی؛ از سیاستهای جهانی تا بازار طلا و رمزارز
به گفته دکتر ابوالحسنی، بخشی از تلاطمهای ارزی ناشی از تحولات خارجی است. تغییر فضای جهانی پس از روی کار آمدن ترامپ، وعدههای تحققنیافته درباره حمایت از رمزارزها و افت شدید بازار کریپتوکارنسیها، موجب خروج سرمایه از این بازار و ورود آن به بازار ارز داخلی شد.
همزمان، رشد قابلتوجه بهای اونس جهانی طلا در پی تشدید نااطمینانیهای ژئوپلیتیکی، بازار طلا و سکه داخلی را نیز تحت تأثیر قرار داد و این روند از مسیر انتظارات، به نوسان نرخ ارز دامن زد.
عوامل داخلی؛ انتظارات تورمی و شوکهای اقتصادی
در کنار تحولات خارجی، جنگ ۱۲ روزه، مباحث مربوط به اسنپبک، محدودیتهای انتقال ارز و افزایش سیالیت پول از مهمترین عوامل داخلی نوسانات اخیر معرفی شد. همچنین استفاده دولت از تنخواه بانک مرکزی پس از جنگ، در کنار افزایش نسبت پول به شبهپول، فشار مضاعفی بر بازار ارز وارد کرده است.
نقش انتظارات تورمی در تشدید تلاطمها
ابوالحسنی تأکید کرد که حتی پیش از اعمال رسمی برخی سیاستها، صرف مطرح شدن موضوعاتی مانند حذف ارز ترجیحی یا اصلاح قیمت انرژی، انتظارات فعالان اقتصادی را تغییر داده و همین موضوع به افزایش تقاضای ارز منجر شده است. در چنین فضایی، کاهش عرضه از سوی صادرکنندگان و افزایش شتاب ثبت سفارش واردکنندگان، ناترازی عرضه و تقاضا را تشدید کرد.
سیاست بانک مرکزی برای مدیریت بازار ارز
اجرای نرخ شناور مدیریتشده با ابزارهای جدید
قائممقام بانک مرکزی اعلام کرد که سیاست اصلی، حفظ نرخ ارز در چارچوب شناور مدیریتشده است. در همین راستا، بانک مرکزی برنامههایی برای تعمیق بازار ارز در دستور کار دارد که شامل موارد زیر است:
ابزارهای جدید ارزی در راه بازار
-
توسعه بازار اسکناس
-
راهاندازی صندوق درآمد ثابت ارزی
-
ایجاد صندوق پروژه ارزی
-
گسترش اوراق سلف ارزی و گواهی ارزی
-
راهاندازی بازار آتی ارز
-
انتشار گواهی سپرده ریالی ارز
هدف از این ابزارها، کاهش نوسانات هیجانی و هدایت پایدار نرخ ارز عنوان شده است.
هشدار درباره کسری بودجه و پیامدهای پولی
ابوالحسنی در پایان هشدار داد که تأمین کسری بودجه دولت از مسیر پولی، مستقیماً به افزایش تورم و نوسان نرخ ارز منجر میشود. به گفته او، بخش عمده اوراق جبران کسری بودجه ناشی از جنگ توسط بانکها خریداری شده و این موضوع به استقراض غیرمستقیم از بانک مرکزی انجامیده است؛ روندی که میتواند آثار تورمی آن تا پایان سال ادامه یابد.
دیدگاهها