حسام؛ پایان حساب‌های سرگردان / انتقال مانده به حساب پایه

به گزارش بنکر، «هر شهروند با استفاده از احراز هویت دولت هوشمند می‌تواند وارد بخش مشتریان سامانه حسام شود و اطلاعات تمامی حساب‌های خود را مشاهده کند.»

پنل تخصصی «سامانه حسام و ساماندهی حساب‌های بانکی» در بیست‌ونهمین نمایشگاه الکامپ برگزار شد. مسئولان ارشد بانک مرکزی و کارشناسان حوزه پرداخت از ظرفیت‌های این سامانه برای افزایش دقت داده‌های موجود در سامانه «سیاح» و ایجاد بستری برای مدیریت و تعیین تکلیف حساب‌های بانکی خبر دادند.

سامانه حسام از دو نرم‌افزار تشکیل شده؛ یکی در اختیار شهروندان و دیگری در اختیار بانک‌ها. هر فرد بالای ۱۸ سال می‌تواند کاربر این سامانه باشد؛ حتی اگر تاکنون حسابی افتتاح نکرده باشد. ورود به سامانه با سطح احراز هویت سه انجام می‌شود.

نکته کلیدی، اینکه حساب‌های ارزی و مشترک نیز در این سامانه نمایش داده می‌شود، اما ثبت درخواست تنها برای حساب‌های ریالی حقیقی، غیرتجاری و غیرمسدود امکان‌پذیر است.

۷ برچسب برای تعیین تکلیف حساب‌ها

معصومه رضایی‌جم، متخصص پایگاه داده اداره مهندسی نرم‌افزار بانک مرکزی، برچسب‌های هفت‌گانه سامانه حسام را تشریح کرد. برچسب‌هایی که نشان‌دهنده درخواست شهروندان برای تعیین تکلیف حساب‌های بانکی است.

۱. حساب دارای تعهد
حسابی که به دلیل تعهداتی مانند پرداخت اقساط تسهیلات یا وجود دسته‌چک، امکان بستن آن وجود ندارد.

۲. حساب موردنیاز
حسابی که فرد برای دریافت حقوق، یارانه یا خدمات مشابه از آن استفاده می‌کند.

۳. بسته‌شده
حسابی که مشتری درخواست بستن آن را ثبت کرده است. پس از بستن، مانده آن به «حساب پایه» فرد منتقل می‌شود.

۴. تعیین تکلیف‌نشده
حسابی که پس از رفع تعهد (مانند پایان اقساط تسهیلات یا بازگشت تمام برگه‌های دسته‌چک)، دیگر مانع قانونی برای بستن آن وجود ندارد.

۵. بدون هویت مشخص
حسابی که در سامانه سیاح به نام فرد ثبت شده، اما او مالکیت آن را تأیید نمی‌کند.

۶. ثبت‌نشده در سیاح
حسابی که فرد از آن استفاده می‌کند، اما اطلاعات آن در سامانه سیاح وجود ندارد.

۷. حساب پایه
حسابی که فرد به‌عنوان حساب اصلی خود معرفی می‌کند تا مانده سایر حساب‌های بسته‌شده به آن واریز شود.

رضایی‌جم حساب‌های بسته‌شده را «شاخه‌های خشک» درخت حساب‌های بانکی توصیف کرد. حساب‌هایی که افراد از آنها استفاده نمی‌کنند یا موجودی بسیار کمی دارند. بستن این حساب‌ها هزینه‌های نگهداری را از دوش شبکه بانکی برمی‌دارد.

دو سال فرصت؛ عجله نکنید

مجید وزیرپور ارانی، رئیس گروه چکاوک سیستم‌های ملی پرداخت، درباره زمان‌بندی اجرای طرح تأکید کرد که اجرای مرحله محدودیت‌ها و مانور عملیاتی سامانه به دو سال آینده موکول شده است. پس از آن نیز اجرای کامل طرح منوط به اعلام آمادگی حوزه تنظیم‌گری و نظارت بانک مرکزی خواهد بود.

او به شهروندان توصیه کرد: برای تعیین تکلیف حساب‌های خود عجله نکنید. میانگین تعداد حساب‌های افراد در زمان ورود به سامانه، بیش از ۵۰ حساب بوده است. اما برای رسیدگی به این حساب‌ها دو سال زمان در نظر گرفته شده است.

البته افرادی که تعداد حساب‌های آنها بالاست – بیش از ۳۰، ۴۰ یا ۵۰ حساب – بهتر است هرچه سریع‌تر اقدام کنند. هم میانگین تعداد حساب‌های کشور کاهش پیدا کند و هم از ایجاد بحران ترافیکی برای سامانه حسام جلوگیری شود.

جالب آنکه، میانگین تعداد حساب‌های هر فرد در جامعه حدود پنج حساب است. برای این افراد، مراجعه فوری ضرورت چندانی ندارد.

انتقال حساب‌های بانک آینده

یحیی‌پور درباره وضعیت حساب‌های جاری و دسته‌چک‌های مشتریان بانک آینده پس از انتقال به بانک ملی توضیح داد. مقرر شده حساب‌های جاری دارای دسته‌چک تا زمانی که آخرین برگ دسته‌چک آنها مصرف شود، به فعالیت خود ادامه دهند. پس از اتمام برگ‌ها، مشتری باید تصمیم بگیرد که حساب منتقل‌شده را حفظ کند یا از حساب جاری دیگری در بانک ملی استفاده کند.

در پاسخ به نگرانی درباره تمرکز سپرده‌ها در یک بانک، یحیی‌پور تأکید کرد که انتظار نمی‌رود منابع به شکل معناداری به سمت یک بانک خاص منتقل شود. چراکه افراد می‌توانند حساب پایه خود را در بانک‌های مختلف انتخاب کنند. در صورت بسته شدن حساب، موجودی آن به حساب پایه مشتری منتقل می‌شود.