تورم ۹۰ درصدی، مردم را به بازار طلا کشاند

به گزارش بنکر، این روزها تورم به محدوده ۹۰ درصد نزدیک شده است. دلار نیز به ۲۶۰ هزار تومان رسیده است. در چنین شرایطی، بازار طلا بار دیگر در صدر مقاصد سرمایه‌گذاری مردم قرار گرفته است.

خرید طلا در بازارهای فیزیکی و آنلاین افزایش یافته است. اگر شرایط اقتصادی عادی بود، بسیاری از افراد سرمایه خود را در بازارهای دیگری مانند ملک، بورس یا خودرو قرار می‌دادند. اما حالا طلا جای آنها را گرفته است.

چرا مردم به طلای آب‌شده روی آورده‌اند؟

سهراب اشرفی، کارشناس بازار طلا و فعال اقتصادی، در گفت‌وگو با تجارت‌نیوز از تغییر الگوی خرید مردم می‌گوید. به گفته او، سلیقه مردم به سمت طلای دست‌دوم، طلای خام و طلای آب‌شده رفته است.

دلیل این تغییر چیست؟ اشرفی توضیح می‌دهد که مردم به دنبال بیشترین سود از سرمایه خود هستند. گروهی که در شرایط عادی هرگز وارد بازار طلا نمی‌شدند، حالا به این بازار روی آورده‌اند.

او می‌گوید: «وقتی فردی با نگاه سرمایه‌گذاری وارد بازار طلا می‌شود، معمولا به دنبال طلایی است که کمترین حاشیه مابه‌التفاوت قیمت خرید و فروش را داشته باشد.» به زبان ساده، فاصله قیمت خرید و فروش پایین باشد تا در زمان فروش، هزینه کمتری بپردازد. به همین دلیل تقاضا برای طلای آب‌شده و کارکرده افزایش پیدا کرده است.

طلای آب‌شده استاندارد شمش را ندارد

اما سؤال اصلی اینجاست: آیا خرید طلای آب‌شده برای مردم عادی امن است؟ اشرفی پاسخ می‌دهد که فعالان و متخصصان بازار با مخاطرات آن آشنا هستند. اما بسیاری از مردم تجربه کافی ندارند و ممکن است این ریسک‌ها برای آنها به زیان تبدیل شود.

این کارشناس بازار طلا تصریح می‌کند: «ما به مردم عادی که قصد ورود به بازار طلا با هدف سرمایه‌گذاری دارند، توصیه می‌کنیم به سمت خرید و فروش طلای آب‌شده نروند.»

چرا؟ چون طلای آب‌شده هنوز از نظر استاندارد بین‌المللی شرایطی مانند شمش را ندارد. در بازار سنتی معمولا بین طلافروش‌ها جابه‌جا می‌شود. زمانی که یک طلافروش طلای آب‌شده‌ای را از همکار خود دریافت می‌کند، ممکن است عیار آن را بررسی کند.

اشرفی می‌گوید: «صرف وجود یک برگه یا نتیجه ری‌گیری لزوما به معنای بی‌نیازی از بررسی مجدد نیست.» حتی اگر فردی از یک طلافروشی معتبر خرید کند، باز هم ممکن است خود طلافروش طلای آب‌شده را ذوب و ری‌گیری نکرده باشد. به همین دلیل برای مردم عادی، خرید شمش می‌تواند انتخاب قابل‌فهم‌تر و کم‌ریسک‌تری باشد.

دو مسیر پیش روی سرمایه‌گذار

اشرفی درباره خرید شمش می‌گوید: «هرچه وزن شمش بیشتر باشد، تفاوت قیمت خرید و فروش نیز می‌تواند کمتر شود.» شمش‌های ۱۰۰ گرمی، ۲۵۰ گرمی، نیم‌کیلویی و یک‌کیلویی معمولا برای سرمایه‌گذاری جذابیت بیشتری دارند.

اما در بازار آنلاین، دو مسیر اصلی وجود دارد. یکی بازار سرمایه که در قالب صندوق‌های طلا با پشتوانه طلا یا سکه فعالیت می‌کنند. دیگری پلتفرم‌های آنلاین طلا.

اشرفی تاکید می‌کند: «با وجود رشد پلتفرم‌های آنلاین، عمق معاملات آنها در حال حاضر با بورس قابل مقایسه نیست و حجم معاملات در بورس همچنان بیشتر است.»

او پلتفرم‌های آنلاین را به دو گروه تقسیم می‌کند. یک گروه، شرکت‌های فناوری مالی (فین‌تکی) هستند که وارد بازار طلا شده‌اند. این مجموعه‌ها لزوما از صنعت طلا نیامده‌اند. برای آنها تفاوت چندانی ندارد که دارایی مورد معامله طلا باشد یا کالای دیگری. مدل درآمدی آنها نیز عمدتا بر مبنای حجم معاملات و کارمزد است.

گروه دوم، پلتفرم‌هایی هستند که از داخل صنعت طلا شکل گرفته‌اند. این مجموعه‌ها تلاش کرده‌اند کل زنجیره طلا را در پلتفرم خود تعریف کنند. اشرفی می‌گوید: «گروه نخست بیشتر به معامله یک دارایی در فضای دیجیتال توجه دارد، در حالی که گروه دوم به دنبال استفاده از تکنولوژی برای توسعه اکوسیستم صنعت طلاست.»

کلید اعتماد به بازار آنلاین طلا

اشرفی درباره عملکرد پلتفرم‌های آنلاین در شرایط بحرانی می‌گوید: «سال گذشته کشور دو جنگ را پشت سر گذاشت. در آن دوره، بعضی از پلتفرم‌ها توانستند در شرایطی که بازارهای فیزیکی تعطیل بودند، امکان خرید و فروش را حفظ کنند.»

او تصریح می‌کند: «زمانی که بورس تعطیل بود و مغازه‌ها فعالیت نمی‌کردند، فردی که در یک پلتفرم آنلاین طلا داشت، می‌توانست طلای خود را بفروشد و به ریال تبدیل کند.» این ویژگی در شرایط بحرانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

با این حال، حجم معاملات آنلاین طلا در سال ۱۴۰۳ که پلتفرم‌ها فعالیت خود را آغاز کردند، بیشتر از سطح فعلی بود. اشرفی می‌گوید: «در سال ۱۴۰۴ با توجه به شرایط ویژه و وقوع دو جنگ، بخشی از حجم خرید در پلتفرم‌ها کاهش یافت و هنوز این بازار به سطح سال ۱۴۰۳ بازنگشته است.»

اما از نظر اعتماد، اتفاقات مهمی رخ داده است. مصوبه دولت و تشکیل سامانه ناظر باعث شده فعالیت پلتفرم‌ها بیشتر تحت نظارت قرار بگیرد. اشرفی توضیح می‌دهد: «پلتفرمی که قصد فروش طلا دارد، باید موجودی مورد نیاز را از قبل تامین کرده باشد و پس از آن امکان فروش داشته باشد.» این موضوع از نظر خریدار اهمیت زیادی دارد.

او تاکید می‌کند: «تکنولوژی زمانی می‌تواند به توسعه بازار طلا کمک کند که در خدمت صنعت و افزایش قدرت خرید مردم قرار گیرد و همزمان، نظارت موثر و شفافیت لازم نیز وجود داشته باشد.»