افسانه های کهن ایران فراوان، گوناگون و پرماجرایند و در سنت های کهن هند و اروپائی ریشه دارند که در عقاید و آیین فرقه های کهن هندواروپایی جلوه می کنند.
در اثر تحولات بعدی در افسانه سرایی ایرانی، مجموعه ای از افسانه، اسطوره و تاریخ نگاری اسطوره ای به وجود آمد که تصور می رود در دوره ساسانیان (۶۵۱-۲۲۴ میلادی) در خداینامگ گرد آمده باشد.
این کتاب از دست رفته، اما روایت های کتبی و شفاهی که در دوران پس از اسلام برپایه ی آن فراهم آمدند کل یا بخش هایی از افسانه ها و اسطوره های کهن پیش از اسلام را دربرمی گیرند. مشهورترین و کامل ترین این روایت ها به فارسی نوین (پس از اسلام) شاهنامه فرودسی است.
شاهنامه سه حلقه پیشدادیان، کیانیان و ساسانیان را دربرمی گیرد. نخستین حلقه، که با پیدایش انسان و دوران پیشدادیان آغاز می شود، افسانه سرایی محض است.
حلقه بعد پادشاهی ایرانی کیانیان را توصیف می کند و داستانی بلند از دوره ای پر از قهرمانی است که در آن افسانه و اسطوره درهم می آمیزند و حماسه ای باستانی می آفرینند.
ماجراهای شاهنامه در حلقه های اول و دوم در شرق ایران رخ می دهند، اما صحنه رویدادهای حلقه سوم جنوب و غرب ایران است.
در این حلقه فردوسی تاریخ و افسانه را درهم می آمیزد و شرحی از پادشاهی ساسانیان، آخرین سلسله ایرانی پیش از فتح ایران به دست اعراب، فراهم می آورد.
کتاب ایرانیان
کاتوزیان با نوشتن از منظر ایرانی و نه اروپایی ، تاریخ فرهنگی و ادبی قابل توجه ایران را با تاریخ سیاسی و اجتماعی آن ادغام می کند. برخی از بزرگترین شاعران تاریخ بشر به فارسی نوشتند – از جمله مولوی ، عمر خیام و سعدی – و کاتوزیان درباره ی آنها بحث می کند و گاه نقل قول هایی از آنها می آورد.
کاتوزیان در تحلیل متفکرانه خود از جامعه ایران اظهار می دارد که قدرت مطلق و خودسرانه ای که ناشی از وجود حاکمان ایرانی بوده است به جامعه ای ناپایدار منجر شده که ترس و سلطه بر افکار بر آن حاکم بوده است.
این کتاب یک تاریخچه جادویی است. همچنین زمینه ای عالی برای درک نقش ایران در جهان معاصر را فراهم می کند.
موضوع این کتاب هم “چیستی” تاریخ ایران و هم “چگونگی” و “چرایی” آن است. کاتوزیان با انجام ملاحظات تطبیقی میان تاریخ ایران و تاریخ اروپا به تفاوت های مهمی که بین آنها بوده اشاره کرده است.
کتاب ایرانیان
کد کتاب:۷۶۲۷
شابک:۹۷۸۹۶۴۲۱۳۱۳۸۹
قطع:وزیری
تعداد صفحه:۴۱۶
سال انتشار شمسی:۱۴۰۳
سال انتشار میلادی:۲۰۰۹
نوع جلد:شومیز
سری چاپ:۲۴
درباره همایون کاتوزیان
محمد علی همایون کاتوزیان (متولد ۲۶ آبان ۱۳۲۱ (خورشیدی)، تهران) که در ایران وی را به نام همایون کاتوزیان و در خارج از ایران با کوتهنوشت نام؛ هما کاتوزیان، نیز میشناسند، اقتصاددان، تاریخنگار، کاوشگر علوم سیاسی و منتقد ادبی است.
زمینهٔ تحقیق مورد علاقهٔ او مسائل مربوط به ایران است. تحصیلات رسمی دانشگاهی کاتوزیان در اقتصاد و جامعهشناسی است.
او بهطور همزمان مطالعاتش را در زمینهٔ تاریخ و ادبیات ایران تا سطح پیشرفتهٔ آکادمیک ادامه داده است و نتایج این مطالعات را میتوان در تنوع آثار چاپ شده از او دید.
تا کنون از او بیش از هفت کتاب در زمینهٔ تاریخ و ادبیات ایران به زبان انگلیسی به چاپ رسیده است.
کاتوزیان در تهران به دنیا آمد و پس از فراغت از تحصیل در دبیرستان البرز و گذراندن یک سال در دانشگاه تهران، برای خواندن رشتهٔ اقتصاد به انگلستان رفت.
او در سال ۱۹۶۷ لیسانس خود را از دانشگاه بیرمنگام دریافت کرد.
در سال ۱۹۶۸ فوق لیسانس را از دانشگاه لندن و در سال ۱۹۸۴ دکترایش را از دانشگاه کنت در کانتربری گرفت. در سالهای بین ۱۹۶۸ تا ۱۹۸۶ در انگلستان، ایران، کانادا و ایالات متحده اقتصاد درس داد.
دیدگاهها