قاتل شماره یک ایرانی‌ها مشخص شد؛فاجعه بی‌صدا

به گزارش بنکر (Banker)، معاون بهداشت وزارت بهداشت اعلام کرد بر اساس تازه‌ترین برآوردها، در سال ۱۴۰۳ حدود ۵۸ هزار و ۹۷۵ نفر در کشور بر اثر مواجهه با ذرات معلق کمتر از ۲.۵ میکرون (PM2.5) جان خود را از دست داده‌اند.

این آمار معادل ۱۶۱ مرگ در روز و حدود ۷ مرگ در هر ساعت است؛ عددی که عمق فاجعه آلودگی هوا در ایران را نمایان می‌کند.

به نوشته خبرآنلاین، دکتر علیرضا رئیسی در تشریح نتایج گزارش ملی آلودگی هوا اظهار کرد: وزارت بهداشت هر ساله با اجرای ماده ۲۲ آیین‌نامه فنی قانون هوای پاک، هزینه‌های مستقیم و غیرمستقیم آلودگی هوا را به تفکیک شهرها و آلاینده‌ها منتشر می‌کند.

جزئیات گزارش آلودگی هوا

به گفته رئیسی، مرکز سلامت محیط و کار وزارت بهداشت این گزارش را بر اساس داده‌های ۶ آلاینده اصلی هوا شامل PM۲.۵، PM۱۰، O₃، CO، NO₂ و SO₂ تهیه کرده است.
وی افزود: در این مطالعه، وضعیت ایستگاه‌های پایش هوا در سراسر کشور، درصد جمعیت در معرض آلودگی و مدل‌سازی مناطق فاقد ایستگاه نیز بررسی شده است.

روزهای آلوده در کلان‌شهرها

معاون وزیر بهداشت با اشاره به وضعیت کلان‌شهرها گفت:
میانگین روزانه غلظت ذرات کمتر از ۲.۵ میکرون در شهرهای بزرگ ایران به‌مراتب بالاتر از حد مجاز سازمان جهانی بهداشت (WHO) بوده است.

بر اساس این گزارش:

• تهران: ۳۵۰ روز آلوده

• اصفهان: ۳۴۸ روز

• کرج: ۳۴۵ روز

• مشهد: ۳۳۵ روز

• اهواز: ۳۶۲ روز

• تبریز: ۱۸۹ روز

• اراک: ۳۵۱ روز

• کرمانشاه: ۱۹۳ روز

• قم: ۲۶۸ روز

• یزد: ۱۶۳ روز

این آمار نشان می‌دهد تقریباً هیچ روز پاک پایداری در بسیاری از کلان‌شهرها وجود نداشته است.

بیشترین و کمترین غلظت ذرات معلق

رئیسی تصریح کرد:
کمترین میزان غلظت میانگین سالانه PM2.5 در ایستگاه‌های اسفراین، شاهرود، سنندج (پارک دیدگاه) و رشت با مقادیر بین ۶ تا ۱۰ میکروگرم بر مترمکعب ثبت شده است.
هرچند این ارقام پایین‌تر از استاندارد ملی (۱۲ µg/m³) است، اما همچنان از رهنمود سازمان جهانی بهداشت (۵ µg/m³) بالاترند.

در مقابل، بیشترین غلظت‌ها در شهرهای رامهرمز (۵۴)، بهبهان (۵۲)، هندیجان (۵۲)، اهواز-حفاری (۴۷)، قرچک (۴۸)، باقرشهر (۴۶)، منطقه ۱۹ تهران و شهرری (۴۵) گزارش شده است؛ یعنی بین ۴ تا ۹ برابر حد مجاز WHO.

وضعیت آلودگی در مراکز استان‌ها

میانگین سالانه ذرات معلق در شهرهای مرکز استان بین ۹ تا ۴۲ میکروگرم بر مترمکعب بوده است.
اهواز با میانگین ۴۲، آلوده‌ترین شهر ایران شناخته شد. پس از آن:

• اصفهان (۳۴)

• تهران (۳۲.۹)

• اراک (۳۲)

• کرج (۳۱)

• مشهد (۲۹)

در مقابل، سنندج (۹) و رشت (۱۱) پاک‌ترین مراکز استان در سال ۱۴۰۳ گزارش شده‌اند.

افزایش آلودگی در برخی شهرها

به گفته معاون وزیر بهداشت، در شهرهای تهران، قم، تبریز، همدان، ارومیه، رشت و سنندج میانگین غلظت ذرات معلق نسبت به سال قبل افزایش یافته است؛ نشانه‌ای نگران‌کننده از گسترش آلاینده‌های پایدار در هوای کشور.

۱۰۰ درصد جمعیت شهری در معرض هوای آلوده

بررسی‌های وزارت بهداشت نشان می‌دهد تمام جمعیت شهری ایران (۱۰۰ درصد) در معرض غلظتی بالاتر از رهنمودهای سازمان جهانی بهداشت قرار دارند و ۹۶ درصد جمعیت با آلودگی بیشتر از استاندارد ملی مواجه‌اند.

جزئیات مرگ‌ومیر ناشی از آلودگی هوا

از میان ۵۸ هزار و ۹۷۵ مرگ منتسب به آلودگی هوا در سال گذشته، سهم بیماری‌ها به شرح زیر است:

• ۲۳٪ بیماری ایسکمیک قلبی

• ۲۱٪ سرطان ریه

• ۱۷٪ انسداد مزمن ریوی

• ۱۵٪ سکته مغزی

• ۱۳٪ عفونت دستگاه تنفسی تحتانی

این آمار نشان می‌دهد که آلودگی هوا اکنون یکی از مرگبارترین عوامل محیطی در کشور است.

خسارت اقتصادی ۱۷.۲ میلیارد دلاری

برآوردها حاکی از آن است که خسارات اقتصادی ناشی از مرگ‌های منتسب به آلودگی هوا در سال ۱۴۰۳، حدود ۱۷.۲ میلیارد دلار بوده است؛ معادل ۴۷ میلیون دلار در روز یا بیش از ۱,۳۹۴ همت بر اساس نرخ ارز نیمایی.

هشدار وزارت بهداشت

معاون بهداشت وزارت بهداشت تأکید کرد:
«آلودگی هوا نه‌تنها تهدیدی برای سلامت مردم است بلکه بار اقتصادی سنگینی بر دوش کشور می‌گذارد. کنترل آن باید به اولویت ملی تبدیل شود.»