بخشنامه تازه ارزی؛ حلقه کنترل بازار اسکناس تنگ‌تر شد

به گزارش بنکر (Banker)، با ابلاغ دستورالعمل تازه ارزی، چارچوب مشخصی برای نحوه دریافت، نگهداری و عرضه اسکناس حاصل از صادرات در صرافی‌های بانکی تعیین شده است.

این بخشنامه در عمل نقشه راه اجرایی روشنی را پیش روی صرافی‌های بانکی قرار می‌دهد و هم‌زمان، مرز فعالیت سایر صرافی‌ها را همچنان محدود نگه می‌دارد.

بازگشت اسکناس صادراتی فقط از کانال بانکی

مفاد بخشنامه نشان می‌دهد سیاست‌گذار ارزی در مقطع فعلی ترجیح داده بازگشت اسکناس صادرکنندگان را در یک مسیر کاملاً تحت نظارت متمرکز کند.

بر این اساس، تنها صرافی‌های بانکی مجاز به دریافت اسکناس صادراتی هستند و صرافی‌های تضامنی یا غیربانکی همچنان اجازه ورود به این فرآیند را ندارند.

این تفکیک صریح، یکی از نکات کلیدی دستورالعمل جدید است و حساسیت بالای سیاست‌گذار نسبت به محل ورود اسکناس به بازار را نشان می‌دهد.

ثبت کامل اطلاعات صادرکننده

طبق دستورالعمل، صرافی‌های بانکی موظف‌اند در زمان دریافت اسکناس، تمامی اطلاعات مرتبط از جمله مشخصات صادرکننده، نوع ارز، مبلغ، منشأ اسکناس و زمان تحویل را به‌طور کامل ثبت و مستندسازی کنند.

هرگونه دریافت خارج از این چارچوب، تخلف ارزی محسوب شده و مسئولیت آن مستقیماً متوجه صرافی خواهد بود.

در بخش نگهداری نیز محدودیت‌های مشخصی در نظر گرفته شده است. اسکناس‌های دریافتی باید تا زمان عرضه نهایی، نزد همان صرافی بانکی باقی بمانند و هرگونه انتقال یا استفاده خارج از مسیر تعیین‌شده ممنوع است.

به این ترتیب، امکان جابه‌جایی آزاد اسکناس بین صرافی‌ها یا ورود آن به بازار غیررسمی عملاً مسدود شده است.

فروش اسکناس؛ فقط شفاف و قابل ردیابی

نحوه عرضه اسکناس صادرکنندگان نیز با تأکید بر شفافیت تعریف شده است. فروش باید صرفاً در چارچوب ضوابط اعلامی انجام شود و تمام مراحل آن ثبت و قابل پیگیری باشد.

از نگاه بخشنامه، اسکناس صادراتی از لحظه تحویل تا زمان فروش نهایی، باید در یک مسیر مشخص و تحت کنترل حرکت کند.

نقش جدید صرافی‌های بانکی در بازار ارز

در این دستورالعمل، صرافی بانکی صرفاً یک واسطه معاملاتی نیست. مسئولیت اجرای صحیح فرآیند دریافت، نگهداری و عرضه اسکناس به‌طور کامل بر عهده این صرافی‌ها گذاشته شده و آن‌ها به‌عنوان حلقه کنترلی بازار شناخته می‌شوند که موظف‌اند الزامات تعیین‌شده را بدون انحراف اجرا کنند.

نگرانی از اثر روانی اسکناس

از منظر تحلیلی، تداوم محدودیت برای صرافی‌های تضامنی در کنار تمرکز بر صرافی‌های بانکی نشان می‌دهد سیاست‌گذار ارزی همچنان ریسک گردش اسکناس صادراتی در بازار آزاد را بالا ارزیابی می‌کند.

هرچند حجم اسکناس نسبت به حواله کمتر است، اما اثر روانی و قیمتی آن می‌تواند قابل توجه باشد و به همین دلیل، مسیر آن به‌صورت بسته طراحی شده است.

پیام بخشنامه به بازار ارز چیست؟

ضوابط جدید خرید و فروش اسکناس صادرکنندگان، هم نقشه راه شفافی برای صرافی‌های بانکی ترسیم کرده و هم پیام روشنی به بازار داده است: در شرایط فعلی، بازگشت و عرضه اسکناس صادراتی فقط از کانال صرافی‌های بانکی مجاز امکان‌پذیر است و سایر صرافی‌ها خارج از این چرخه باقی می‌مانند. رویکردی که بیش از هر چیز بر کنترل، شفافیت و کاهش ریسک نوسان در بازار ارز تمرکز دارد.

منبع: تسنیم