اخذ همزمان مالیات بر عایدی سرمایه

۷:۴۵ - ۱۳۹۸/۵/۲۳کد خبر: ۲۵۳۴۵۷
محمدقاسم رضایی / کارشناس اقتصادی
برای جلوگیری از هجوم نقدینگی‌های سرگردان به یک یا تعدادی از بازارهای دارایی لازم است تا مالیات بر عایدی سرمایه به طور همزمان و در همه بازارها مانند مسکن، خودرو، ارز، طلا و سهام وضع شود.
در بسیاری از کشورهای جهان، مالیات بر عایدی سرمایه، بر درآمد حاصل از سرمایه‌‌گذاری در تملک دارایی‌های سرمایه‌‌ای وضع می‌شود. این در حالی است که سرعت گسترش و وضع آن در کشورهای مختلف جهان به گونه‌ای است که آن را در جایگاه دوم منابع درآمدی بعد از مالیات بر ارزش‌افزوده قرار داده است.
عایـدی سرمـایه را می‌‌توان منـافع یا سـودی در نظر گرفت که اشخاص از تصرف یک دارایی در طول زمان به دست می‌آورند. لذا براساس این تعریف، مالیات بر عایدی سرمایه، درصدی از عایدی سالیانه سرمایه است که با توجه به اختلاف بین قیمت خرید و فروش محاسبه می‌شود. یکی از چالش‌‌های نظام مالیاتی ایران در شرایط کنونی، وجود رویکردهای متفاوت در مالیات­ ستانی از انواع درآمدهاست. به عبارت دیگر، درآمدهایی مانند درآمد شرکت‌‌ها، درآمد مشاغل، حقوق و دستمزد، درآمد املاک اجاره‌ای و غیره با توجه به قوانین متفاوت، مشمول مالیات هستند.
همچنین، از درآمدهای یکسان یا به شیوه‌‌های مختلف و با نرخ‌های متفاوت مالیات اخـذ شده و یا هیـچ نوع مالـیاتی اخـذ نمی‌شود. با این حال، برخی از درآمدها نیز از مالیات بر درآمد معاف هستند که از آن جمله می‌‌توان از درآمد حاصل از سود سپرده‌‌های بانکی و عواید سرمایه‌‌ای نام برد. هم‌اکنون در غیاب یک سیستم مالیات بر عایدی سرمایه در کشور، در قانون مالیات‌‌های مستقیم نوعی سیستم جایگزین مالیات بر عایدی سرمایه در قالب مالیات نقل و انتقال املاک (موضوع مواد ۵۲، ۶۴ و ۵۹ ق. م. م)، مالیات نقل و انتقال سهام و مالیات نقل ‌و ‌انتقال سرقفلی وجود دارد که به عنوان جانشین یا نماینده مالیات بر عایدی سرمایه در منابع مذکور عمل می‌کنند.
با این وجود، معاملات سایر دارایی‌‌ها نظیر برخی اوراق بهادار و ابزارهای مالی، مالکیت معنوی مثل حق اختراع و حقوق معنوی از مالیات معاف هستند. در واقع در نظام مالیاتی ایران مرز بین درآمدهای عادی، سرمایه‌‌ای و سایر درآمدهای غیرمشمول، چندان شفاف و روشن نیست.
بنابراین فقدان نظام مالیات بر عایدی سرمایه علاوه بر انحراف تصمیمات سرمایه‌‌گذاری به نفع دارایی‌‌های غیرمولد، بدترشدن توزیع درآمد در جامعه به نفع افراد ثروتمند و در نتیجه مخدوش شدن عدالت اجتماعی، موجب انباشت سرمایه در دست عده‌ای محدود و آن هم به شکل دارایی‌های غیرمولد و معاف از مالیات شده است.
بدون تردید، مالیات بر عایدی سرمایه در کشور باید با اهدافی چون عدالت، بازتوزیع درآمد و ثروت در جامعه، افزایش انسجام و یکپارچگی سیستم مالیاتی و جلوگیری از سوداگری و سفته‌بازی در بازار برخی دارایی‌ها اعمال شود. از این حیث، ایران جزو معدود کشورهای جهان است که در آن از عواید سرمایه‌‌ای هیچ‌گونه مالیاتی اخذ نمی‌شود.
در حالی که بازار اغلب دارایی‌های منقول و غیرمنقول به دلیل نبود مالیات بر عایدی سرمایه و سایر سیاستگذاری‌‌های اقتصادی، همواره جایگاه مناسب و امنی برای سفته‌بازان و سوداگران بوده است. با توجه به این مطالب، در راستای پیاده‌سازی و وضع این نوع مالیات لازم است ملاحظات سیاستگذاری به شرح ذیل اعمال و لحاظ شود: ۱) گسترده بودن پایه مالیات بر عایدی سرمایه، ۲) استفاده از نرخ‌های تصاعدی، ۳) تفکیک بین عواید کوتاه‌مدت و بلندمدت و ۴) شاخص‌بندی و اعمال نرخ‌‌های متفاوت برای عواید کوتاه‌مدت و بلندمدت.
همچنین، لازم است برای جلوگیری از هجوم نقدینگی‌‌های سرگردان به یک یا تعدادی از بازارها مثل مسکن، خودرو، ارز، طلا و سهام و ایجاد تقاضاهای هیجانی در آنها با توجه به حجم بالای نقدینگی در اقتصاد ایران، مالیات بر عایدی سرمایه به طور همزمان و در همه بازارها بر عواید حاصل از نگهداری این دارایی‌ها اعمال شود. البته در این میان با توجه به مزیت نسبی سهام نسبت به سایر انواع دارایی‌ها، لازم است امتیازاتی مانند نرخ پایین‌تر برای آن در نظر گرفته شود.
با این حال در شرایط ایده‌آل بهترین سیستم اجرایی برای مالیات بر عایدی سرمایه نظام مالیات بر مجموع درآمد است. بدون شک برای بهبود کارایی نظام مالیات بر جمع درآمد، انجام اصلاحات اساسی در بخش مالیات بر درآمد شرکت‌‌ها و مالیات بر درآمد مشاغل ضروری است و مالیات بر عایدی سرمایه نیز باید در چارچوب این سیستم مالیاتی تعریف شود.

خبرهای مرتبط:



» ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید



آخرین اخبار

از بانک شهر تا ۵۰ میلیون تومان وام بگیرید

دولت بی‌پول، چگونه مردم را فقیر می‌کند؟

طرح تسهیل تسویه بدهکاران برگشت خورد

اولتیماتوم وزیر اقتصاد به سازمان مالیاتی

رتبه بندی استان ها در چک های برگشتی

برگزاری ۱۱ مجمع بانکی از ۲۱ بانک بورسی

صنعت بیمه بعد از ۸۰ سال به کجا می رود؟

مدل جدید اندازه گیری خط فقر در ایران

رشد ۳۰ درصدی پرداخت‌های الکترونیکی

بیت کوین از مرز ۱۰۵۰۰ دلار فراتر می‌رود؟

هشدار شدید همتی به بانک ها

طلای جهانی ۱۸ دلار ارزان شد

مشارکت بانک ایران زمین در طرح "تا مهر با همدلی"

۵ ایراد طرح تسهیل تسویه بدهی بدهکاران بانکی

اخذ ایزو ۱۰۰۰۲ توسط بانک سامان

چگونگی تداوم رابطه بین سازمان و مشتریان

کاهش قیمت جهانی طلا

اگر چک گم شد، چکار کنیم؟

بانک‌ها با ارزش‌ترین صنایع بورس هستند

اعلام تصمیمات مجمع بانک اقتصادنوین

راهکار جلوگیری از ورشکستگی بانک‌ها

برترین و بدترین روسای بانک‌های مرکزی جهان اعلام شد

قدرت لابیست ها در شبکه بانکی ایران

سالروز بانکی اجتماعی و سلامت محور

بانک رفاه نامی پرافتخار در میان سیستم بانکی کشور است

رکاب زنی همکار بانک رفاه از نوشهر به تهران

بازار ارز پیش‌بینی‌پذیر می‌شود؟

ماینینگ در تور مالیاتی

دولت چقدر پیش خور کرده است؟

سالار صرافان