جایگاه بازار مشتقه ارز در کنترل نوسان‌ها

۸:۲۸ - ۱۳۹۶/۵/۱۷کد خبر: 195419
صفحه جدول بورس: «سیاست تک‌نرخی ارز» وعده‌ای که با اجرایی شدن برجام و بهبود روابط خارجی ایران با دیگر کشورها به نظر می‌رسید در دولت یازدهم به اجرا درآید تا ثبات و آرامش در بازار تقویت و جلوی بخشی از مفاسد گرفته شود‌ اما این سیاست با وجود ثبات نسبی بازار و بهبود اوضاع، در دولت یازدهم عملیاتی نشد تا رییس کل بانک مرکزی از آن به عنوان اولویت کاری دولت دوازدهم یاد کند‌.

به گزارش بانکداران ۲۴ (Banker)،ولی‌اله سیف درحالی از اجرای این سیاست در روزهای ابتدایی کار دولت جدید سخن به میان می‌آورد که یکسان‌سازی نرخ ارز، پیش‌شرط راه‌اندازی بازار مشتقه ارزی در بورس کالا است‌. اجرای سیاست یکسان‌سازی نرخ ارز در کشور از آنجایی حائز اهمیت است که به اعتقاد کارشناسان و اقتصاددانان نابسامانی بازار ارز و چندنرخی بودن دلار، امری مخرب بوده و ضربات مهلکی را به اقتصاد کشور وارد می‌کند‌. از این‌رو جهت ساماندهی اقتصاد ایران لازم به نظر می‌رسد که دولت با دو هدف نسبت به رفع این معضل یعنی تک‌نرخی کردن قیمت ارزهای خارجی اقدام کند‌. اولین هدف در راستای پیشگیری از رانت‌خواری‌ها و مفاسد کلان صدها و یا هزاران هزار میلیارد تومانی است که سالانه بابت وجود همین سیستم نادرست چند نرخی بودن ارز به جیب عده‌ای از افراد بانفوذ و منفعت‌طلب می‌رود‌. ضمن اینکه همین امر موجب وسیع‌تر و عمیق‌تر شدن فاصله طبقاتی در جامعه می‌شود‌. دومین هدف از اجرای این سیاست نیز کاهش معضلاتی همچون قاچاق، جلوگیری از برهم خوردن تعادل سود واردات و صادرات و پرهیز از فروش ارز ناشی از فعالیت‌های صادراتی به جای بانک در بازار آزاد ارز و افزایش انگیزه جهت توسعه صادرات در کشور است‌. ضمن اینکه برقراری انضباط هر چه بیشتر در حوزه واردات کالاهای مصرفی و مواد اولیه و ورود آنها با نرخ‌ رسمی و البته واحد ارز نیز نتیجه دلخواه دیگری از تحقق این برنامه است که نتایج بعدی آن، جلوگیری از افزایش لحظه به لحظه نرخ تورم ناشی از کاهش ارزش پول ملی در مقابل ارزهای خارجی است‌.

نوسان قیمت‌ها
از سویی، در حال حاضر به لحاظ وجود چند نرخ در بازار آزاد ارز، شاهد وجود تفاوت قیمت کالاها در داخل کشور با قیمت‌های بین‌المللی هستیم که این امر تلاطم قیمت‌ها و نبود ثبات لازم را برای تولیدکننده و مصرف‌کننده کالاها در پی دارد‌. حال آنکه به دلیل وجود این بی‌ثباتی‌ها در بازار که تحت تاثیر وجود سیاست تک‌نرخی در بازار ارز شکل می‌گیرد، تولیدکنندگان اعم از صادرکننده کالا و یا واردکننده مواد اولیه مصرفی نیازمند و خواستار پوشش ریسک‌های مترتب با نوسان نرخ ارز در کشور هستند تا بتوانند نسبت به یک آینده حداقلی از قیمت ارز پیش‌بینی داشته باشند که این امر تنها به کمک اجرای طرح یکسان‌سازی نرخ‌ها و به تبع آن راه‌اندازی بازار مشتقه ارزی در بورس کالا امکان‌پذیر است‌. در همین زمینه شورای عالی بورس با اعلام یک آماده‌باش به بورس کالا، راه‌اندازی بازار مشتقه ارزی را به تصویب رسانده که در همین راستا، زیرساخت‌های فنی لازم جهت انجام معاملات مشتقه ارزی اعم از معاملات آتی و آپشن ارز در بورس کالا فراهم شده و ضمن طراحی نرم‌افزارهای معاملاتی لازم و آزمایش آن، دستورالعمل‌های مورد نیاز برای آن نیز تدوین شده است‌. با این حال، وعده یکسان‌سازی نرخ ارز در حالی دو، سه سالی است به صورت جدی از سوی دولت مطرح شده که همه فعالان اقتصادی در انتظار تحقق این رویداد مهم در اقتصاد ما هستند؛ حال آنکه تثبیت و تک‌نرخی شدن ارز اهمیت زیادی در برنامه‌ریزی‌های اقتصادی کشور دارد و منافع اجرای آن در شرایط فعلی بر هیچ‌کس پوشیده نیست‌.

اهمیت اراده جدی
دبیرکل کانون نهادهای سرمایه‌گذاری ایران پیرامون اجرای این سیاست و راه‌اندازی بازار مشتقه ارزی در بورس کالا به ایسنا گفت: تک‌نرخی شدن ارز آنچنان که از سوی برخی مسوولان بزرگ‌نمایی می‌شود، کار دشواری نیست‌. این سیاست در حدود ۱۸۰ کشور دنیا به اجرا درآمده و ایران جزو ۲۰ کشوری است که در اجرای آن با مشکل مواجه است‌. سعید اسلامی بیدگلی تاکید کرد: اجرای این سیاست به عظم جدی دولت نیاز دارد؛ زیرا این طرح به معنای کنترل منافع در اختیار صاحبان قدرت است که از چندنرخی بودن ارز در کشور منفعت کسب می‌کنند اما اگر دولت این سیاست را عملیاتی کند، به نفع اقتصاد کشور خواهد بود و با توجه به اینکه دولت خود عرضه‌کننده بزرگ در بازار ارز است، از این امر منتفع خواهد شد‌. به نوشته ایسنا،لزوم مقابله با منفعت‌طلبان برای شکل‌گیری بازار مبتنی بر عرضه و تقاضا این کارشناس بازار سرمایه درخصوص راه‌اندازی بازار مشتقه ارزی گفت: دولت برای راه‌اندازی بازار مشتقه ارز، باید به سیاست‌های دخالتی خود در بازار ارز پایان دهد تا بازاری مبتنی بر عرضه و تقاضا شکل گیرد‌ زیرا اگر دولت به عنوان یک سیاست کلی متوجه مضرات بزرگ چندنرخی بودن ارز در کشور، رانت و تضادهای جدی وجود چند نرخ با مبانی اصلی اقتصاد باشد که هست، لازم است هر چه سریع‌تر در راستای اجرای برنامه یکسان‌سازی نرخ‌ها و همچنین ایجاد بازاری به منظور پوشش نوسانات نرخ ارز اقدام کند‌. دبیر کل کانون نهادهای سرمایه‌گذاری ایران با بیان اینکه مخالفان اجرای این برنامه منفعت‌طلبانی هستند که از رانت موجود ناشی از چندنرخی بودن ارز بهره می‌برند، گفت: درست است که ما در کشور اسما سیاست مدیریت شده ارزی داریم، اما گاهی حتی کنترل بازار از دست دولت نیز خارج می‌شود و در حال حاضر اقتصاددانان و کارشناسان هشدارهایی جدی می‌دهند مبنی بر اینکه چنانچه سیاست یکسان‌سازی نرخ در بازار ارز اجرایی نشود، احتمال بروز مجدد تلاطمات قیمتی در بازار ارز وجود دارد‌.

منفعت دوسویه
وی بر لزوم راه‌اندازی بازار مشتقه ارزی با استفاده از ابزارهای مالی مبتنی بر ارز در بورس کالا از جمله معاملات آتی و آپشن، تاکید کرد و گفت: راه‌اندازی این بازار از یک‌سو به صادرکننده جهت تبدیل درآمدهای ارزی کمک می‌کند و از سوی دیگر نیازهای واردکننده به واردات مواد اولیه از خارج کشور را برآورده می‌سازد و به نفع فعالان حوزه تجارت در کشور است‌. اسلامی بیدگلی با تاکید بر اینکه به نظر نمی‌رسد تردیدی نسبت به راه‌اندازی بازار مشتقه ارزی در بورس کالا وجود داشته باشد، گفت: گرچه این احتمال وجود دارد که حتی در ابتدای امر و اوایل راه‌اندازی بازار ارز به کمک ابزارهای مشتقه در بورس کالا مشکلاتی در انجام معاملات بروز کند اما با توجه به وجود ساز و کار مبتنی بر نظام عرضه و تقاضا بر معاملات بورس کالا، چنانچه مشکلی هم وجود داشته باشد، به تدریج مرتفع خواهد شد‌ زیرا سازوکار قیمت‌گذاری در بورس کالا و شفافیت حاکم بر معاملات آن قابل مقایسه با هیچ بازاری نیست‌. وی افزود: مزیت بورس کالا در این است که فرآیند رفع اشکال در آن نیز فرآیند درستی است و اگر ایرادی در معاملات بازارهای مختلف مشاهده شود، به راحتی قابل اصلاح است‌. دبیرکل کانون نهادهای سرمایه‌گذاری ایران در خاتمه سخنان خود تاکید کرد: گرچه نگرانی‌هایی از بابت اعمال فشار از جانب نهادهای قدرت و منفعت‌طلب در مقابل راه‌اندازی بازار مشتقه ارزی در بورس کالا وجود دارد اما باید عظم جدی برای تحقق آن در دولت دوازدهم و نیز در بورس کالا وجود داشته باشد و می‌توان ادعا کرد که تصمیم بانک مرکزی برای اجرای جدی سیاست یکسان‌سازی نرخ ارز و همچنین بازاری برای پوشش نوسانات نرخ ارز، مورد حمایت اقتصاددانان و کارشناسان کشور خواهد بود‌.


خبرهای مرتبط:



» ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید



آخرین اخبار

یکه‌تازی دلالان در بازار ارز

طلا ارزان تر می شود

اعتبار تورم ستیزی بانک مرکزی خدشه دار شد

بیمه مرکزی ۴۷ ساله شد

وضعیت بازار مسکن بررسی شد

افزایش قیمت سکه/دلارگران تر شد

ارز نباید تک‌نرخی‌می‌شد

کارنامه دولت در تخصیص دلار ۴۲۰۰ تومانی

نگرانی بانک مرکزی از تغییر لوایح قانون بانکداری در مجلس

افزایش نرخ بهره به نفع کدام کشورها بود؟

کاهش ادامه دار ارزش یورو در برابر دلار

عواملی که طلا را ارزان کرد

هک شدن سایت خرید و فروش بیت کوین

حمایت بانک ملی از بخش درمان بیرجند

با «بام» شارژ خودکار ایرانسل و اینترنت رایگان بگیرید

بانک سامان از تولیدکنندگان تجهیزات فناوری دعوت به همکاری کرد

سپرده‌گیری بدون مجوز بانک مرکزی جرم است

تسهیلات پرداختی بانک‌ها به بخش‌های اقتصادی

برنامه‌ریزی دولت برای حل مسائل ارزی

ارز مورد نیاز متقاضیان واقعی با نرخ ۴۲۰۰ تومان تامین شد

۳ اقدام مهم اقتصادی دولت

اجراء نظام مالی با شبکه بانکی باید هماهنگ باشد

بانک سپه به خودکفایی بیش از ۲۲ هزار خانوار کمک کرد

تصمیم مهم ارزی سران ۳ قوه

نرخ بانکی دلار 2 تومان گران شد

دلار افزایش قیمت نامتعارف نخواهد داشت

پیش شرط اساسی کنترل تورم

عوامل اثرگذار بر عملکرد بانک مرکزی

نظام بانکی نیازمند جراحی است

مشکلات بانک‌ها با نشستن در جلسه حل نمی‌شود

اخبار پربازدید