۴ لایه ایده بانکداری به مثابه پلتفرم

هادی آذری
۹:۱۵ - ۱۳۹۵/۷/۲۴کد خبر: 173227
بانکداری به مثابه پلتفرم (پلتفرمی شدن بانکداری) بدین مفهوم است که بانک‌ های فعال در این حوزه با باز تعریف حوزه و نحوه تجارت و کسب‌وکار خود می‌کوشند نوآوری را از خارج از بدنه بانک‌ها جذب کنند.

به گزارش بانکداران ۲۴ (Banker)،شرکت‌های سنتی خدمات مالی هزینه‌های هنگفتی را صرف فناوری اطلاعات (IT) کرده و ارتشی از متفکرین خوش‌فکر را به طراحی محصولات گماشته‌اند.
2 میلیارد نفری که در سراسر جهان از خدمات بانکی بی‌بهره بوده و کمتر بهره می‌برند، یک فرصت طلایی برای صنعت بانکداری و خدمات مالی محسوب شده و این شرکت‌ها به خوبی از این مساله آگاه اند. با این حال، این صنعت هنوز در تقلا برای نوآوری و ایجاد تغییر و تحولات سریع است تا بتواند به نیازها و مطالبات این افراد پاسخ گوید.
واقعیت این است که این صنعت به چیزی بیش از محصولات و خدمات جدید یعنی یک پارادایم و الگوی جدید نیاز دارد. به نظر می‌رسد که ایده «بانکداری به مثابه پلتفرم»یا BaaP (Banking as a Platform) از طریق ارائه راهکارهای جمعی و عرضه زنجیره‌های ارزش جدید نه تنها برای بانک‌ها بلکه برای خدمات مربوطه از جمله پردازشگران پرداخت، تامین کنندگان اعتبار و اپراتورهای شبکه‌های موبایلی (MNOs)، این الگو و رویکرد جدید را به ارمغان آورده باشد.
اما «بانکداری به مثابه پلتفرم» (پلتفرمی شدن بانکداری) به چه معناست؟ به طور خلاصه این‌که این مفهوم به بانک‌هایی اطلاق می‌شود که با باز تعریف حوزه و نحوه تجارت و کسب‌وکار خود می‌کوشند نوآوری را از خارج از بدنه بانک‌ها جذب کنند. از طریق کارکردهای مدرن، شیوه‌های مواجهه باز و الگوهای کسب‌وکار جمعی و تعاملی، این بانک‌ها درهای خود را به روی نوآوران و مبتکرانی که در تلاش برای ارتقاء ظرفیت‌ها و توانمندی‌های بانک‌ها هستند، می‌گشایند؛ مساله‌ای که می‌تواند همه‌چیز را تغییر دهد. به نظر نمی‌رسد که اغراق‌آمیز باشد اگر بگوییم که در آینده نزدیک شاهد یک تغییر و تحول بنیادین خواهیم بود، درست به‌مانند زمانی که سازندگان گوشی‌های هوشمند تلفن همراه، پلتفرم‌های موبایلی خود را در اختیار طراحان اپلیکیشن گذاشتند.
ایده «بانکداری به مثابه پلتفرم» عناصر و مولفه هایی را از خدمات مالی سنتی به خدمت گرفته و این شیوه‌های سنتی را با اشکال نوآورانه و پویا تلفیق و ترکیب می‌کند. در واقع این فرصتی است تا با استفاده از پیشرفت‌های فناوری ارتباطات به بازپیکربندی سیستم فرسوده خدمات مالی اقدام نمود. در ادامه محرک‌های ایده «بانکداری به مثابه پلتفرم» را از نظر خواهیم گذراند:
نسل جدید کاربران که به گوشی‌های تلفن همراه و شبکه‌های اجتماعی وابسته‌اند و طالب ابزارهای مالی بهتری هستند
کسب‌وکارهای کوچک و بزرگی که خواستار خدمات مالی وسیع‌تر و راحت الوصول ترند
مشتریان غنی و کم‌بضاعتی که به یک اندازه لیاقت و شایستگی دسترسی به محصولات و خدمات مالی را دارند
جهان دیجیتالی و داده محور امروز که در آن روز به روز بر شمار مشتریان آگاه و مطلع افزوده می‌شود

چهار لایه ایده «بانکداری به مثابه پلتفرم»
در شرایطی که ایده «بانکداری به مثابه پلتفرم» به لحاظ فنی و تکنیکی مشکلی ایجاد نمی‌کند، به لحاظ فرهنگی یک تغییر اساسی و بزرگ تلقی می‌شود که می‌تواند پیامدها و چالش‌هایی را به دنبال داشته باشد. در واقع، تمام جوانب و ابعاد کسب‌وکارها و شرکت‌های فعال در زمینه خدمات مالی به تحول و ارتقاء نیاز پیدا خواهد کرد تا بتواند قادر به پشتیبانی همکاری‌های متنوع و گروه‌های گوناگونی که این فرآیند نیازمند آن است، باشد. چهار لایه ایده «بانکداری به مثابه پلتفرم» به شرح زیر است:عناصر زیربنایی، اجزایی کلیدی و مهمی به شمار می‌روند که شرایط را برای عملکرد درست دیگر قسمت‌ها فراهم می‌آورند. به عنوان نمونه‌هایی از این عناصر زیربنایی می‌توان به شبکه‌های تسویه از قبیل شرکت «فستر پی منت» (Faster Payment) در بریتانیا و «اُمنی» (Omney) در ایالات متحده اشاره کرد.
این سیستم‌ها به شبکه‌های بزرگ‌تری از بازیگران و نقش‌آفرینان این امکان را می‌دهند تا به شکلی امن، تسویه لحظه‌ای وجوه را انجام داده که این مساله به نوبه خود امکان انتقال آنی و هم‌زمان را فراهم می‌آورد. از دیگر نمونه‌ها و مصادیق این عناصر زیربنایی می‌توان به الگوهای جدید برای رتبه‌بندی اعتبار و سیستم‌های تشخیص هویت پیشرفته اشاره کرد. این عنصر زیربنایی باعث می‌شوند تا خدمات مالی و تجارت آنلاین با کارایی، سرعت و امنیت بیشتر صورت‌پذیرند.
سیستم‌های جامع. به عنوان مثال، فرآیند پردازش ارزش از پیش‌پرداخت شده، پایانه‌های مالی بانکداری جامع، پردازش اعتبار حساب، ارز مجازی، تبادل ارز و مبارزه با پول‌شویی همگی از اهمیتی حیاتی برخوردارند. هرچند 95 درصد سرمایه‌گذاری فناوری اطلاعات (IT) در شرکت‌های خدمات مالی سنتی در بخش سیستم‌های جامع صورت می‌گیرد با این حال، بیشتر این شرکت‌ها نمی‌توانند خود را با ایده پلتفرمی شدن بانکداری تطبیق دهند.
پلتفرم‌ها برای ارائه شیوه‌ها و راهکارهای جدید، عناصر زیربنایی و نظام‌های جامع را با هم ترکیب می‌کنند. برای مثال، «استرایپ» (Stripe) یک پلتفرم پرداخت است، «ام پسا» (M-Pesa) یک پلتفرم پول موبایلی، «کوین بیس» (Coinbase) و «بیت ایکس» (BitX) پلتفرم‌های بیت کوینی محسوب می‌شوند. تمام این شرکت ها، رابط‌های برنامه‌نویسی اپلیکیشن (API) را در اختیار جوامع و گروه هایی می‌گذارند تا بتوانند از اپلیکیشن‌های موجود بهره گرفته یا بر پایه این اپلیکیشن ها، اپلیکیشن‌های جدید را طراحی کنند.
در واقع اپلیکیشن‌ها واسط و رابط میان کاربران و خدمات مالی اند. از جمله این اپلیکشن‌ها می‌توان به «سیمپل» (Simple)، «راش کارد» (RushCard)، «اکتیو اورز» (Active Hours)، «جونتوس» (Juntos) و «مینت» (Mint) اشاره کرد.
تغییرات چشمگیر و عظیمی که در فناوری نرم‌افزاری در طی 40 سال گذشته به وقوع پیوسته، API‌ها را برای ما به ارمغان آورده است. API‌ها به دیگر برنامه‌های نرم‌افزاری این امکان را می‌دهد تا با هم تعامل برقرار کرده و بدون نیاز به برنامه‌نویسی هزینه‌بر و زمان‌بر، از کارکردهای یکدیگر بهره‌مند شوند؛ مساله‌ای که می‌تواند شکل و چگونگی تلفیق‌ها و ترکیب‌های فنی را به صورتی بنیادین تغییر دهد. چیزی که با روش‌های قدیمی تلفیق سال‌ها به طول می‌انجامید، امروز می‌تواند در عرض چند روز یا چند ساعت انجام شود.
شرکت‌هایی که به دنبال ساده‌سازی فرآیند تلفیق‌اند، علاوه بر API‌ها گزینه‌های دیگری نیز در اختیار دارند؛ این شرکت‌ها می‌توانند به «جعبه‌های شن» (sandboxes) متوسل شوند. sandboxes پرتال‌هایی برای آزمایش و تست کردن اپلیکیشن ها، قبل از ورود به بازار هستند. این مساله می‌تواند فرآیند تلفیق را سرعت بخشیده و تسهیل کند. هرچه API‌ها و «جعبه‌های شن» عملکرد بهتری داشته باشند، شرکت‌ها برای ساخت نرم‌افزار از ظرفیت‌های شرکای بیشتری بهره‌مند می‌شوند که این مساله به نوبه خود علاوه بر کاهش هزینه و زمان، به ساخت و طراحی اپلیکشین‌های قدرتمندتر و بهتر بر اساس خرد جمعی می‌انجامد. در واقع شکل ابتدایی صنعت نرم‌افزار که بر اساس رقابت و مالکیت IP بنا شده بود، به‌تدریج و به آهستگی به سمت الگویی جدید یعنی همان الگوی سیستم‌های باز حرکت کرده است. لینکوس (Linux) و بیت کوین (Bitcoin) مصادیق شناخته شده و نام آشنای این الگوی جدید به شمار می‌روند.
در سیستم‌های باز، نرم‌افزار در مالکیت و تحت مدیریت یک شرکت خاص و واحد نبوده بلکه توسط جامعه یا گروهی بزرگ‌تر از طرف‌های ذیفنع از قبیل شرکت‌های کوچک، اشخاص، شرکت‌های بزرگ یا دانشگاه‌ها پشتیبانی می‌شود. این شکل از همکاری می‌تواند با نوآوری‌های بیشتر و سریع‌تر و افزایش کارایی همراه باشد. بیت کوین، به عنوان یک پروتوکل و نه یک ارز، مصداقی عالی از سیستم‌های باز بوده و بهره‌گیری از گروه‌ها و بازیگران مختلفی که هر روز برای ارتقاء و اجرایی شدن آن تلاش می‌کنند، به آن یک مزیت جهانی بخشیده است.
نمونه‌های دیگری از حرکت به‌سوی این پارادایم و الگوی جدید را در دیگر عرصه‌ها نیز می‌توان سراغ گرفت. بانک‌ها بیشتر و بیشتر به‌سوی الگوی اشتراکی حرکت می‌کنند.
بازیگران و نقش‌آفرینان جدیدی مانند «استرایپ» (Stripe) API‌ها را در اختیار شرکت‌ها گذاشته و پلتفرم‌های خود را به‌صورت «اپن سورس» (open source) در می‌آورند. «ام پسا» M-Pesa) API هایی را در اختیار تامین کنندگان خدمات ارزش‌افزوده قرار داده است. پروتوکل پیشرفته بیت کوین، توان و قابلیت‌های مبتکران و بازیگران جدید در سیستم‌های جامع، پلتفرم‌ها و اپلیکشن را افزایش داده است.
اما برای موفقیت ایده «بانکداری به مثابه پلتفرم»، رعایت چند نکته حائز اهمیت است که ادامه نگاهی به این نکات خواهیم داشت:
قوانین و مقرراتی که با برداشتن موانع برای مشتریان برای ورود به عرصه و نظام بانکداری، به غیربانکی‌ها اجازه و امکان عرضه خدمات مالی را بدهد.
حمایت از رهبران و پیشگامانی که پذیرای تغییر بوده و خود را وقف ارائه خدمات جامع کرده‌اند. «امکس» (Amex) و «مسترکارت» (Mastercard) در خط مقدم این مسیر قرار دارند و دیگر شرکت‌های نیز باید از آن‌ها الگو بگیرند.
سرمایه‌گذاری مستقیم در خدمات در قائده هرم و بازارهای نوظهور. پول‌های زیادی در بازار خدمات مالی سرگردان بوده و در بخش‌هایی سرمایه‌گذاری می‌شوند که اشباع است. چرا بخشی از این سرمایه‌ها به سمت مبتکران و نوآورانی شایسته‌ای سرازیر نشود که بر طراحی خدمات مالی تمرکز دارند.

تغییر نگرش از تک‌روی به‌سوی کار جمعی و گروهی
به نوشته بانکداری الکترونیک، درگذشته، خدمات مالی یک مزیت محسوب می‌شد. در آینده، بانکداری می‌تواند به پلتفرمی جهانی بدل شود که به روی هم باز است. از طریق ایجاد نگرش پلتفرمی به بانکداری، این صنعت می‌تواند خود را برای آینده بیش‌ازپیش آماده کند. اگر بانک‌ها این تغییر را در دستور کار قرار دهند، در این صورت گروه‌ها و جوامعی از مبتکرین را در اختیار خواهند داشت که می‌توانند از آن‌ها برای ایجاد تحولات عمده و خدمات‌رسانی به افرادی که از خدمات بانکی و مالی محروم‌اند، بهره گیرند.


خبرهای مرتبط:



عضویت در خبرنامه (با عضویت در خبر نامه آخرین اخبار را در ایمیل خود ببینید)Bookmark and Share
» ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید



آخرین اخبار

چالش جدید تشخیص هویت صوتی در بانک‌ها

سکه گران، دلار ارزان شد

کیک تولد "مدیرعامل کبیر" بانک سرمایه!

جزییات سرقت خودرو پول رسان بانک‌پاسارگاد

میانگین قیمت طلا به ۱۱۸۰ دلار خواهد رسید

عدم ارایه خدمات بانکداری الکترونیک پاسارگاد

تقدیر جهانگیری از بانک های دولتی

تاثیر استیضاح ترامپ بر قیمت جهانی طلا

نرخ تورم بهمن ماه ۸.۷ درصد شد

آخرین اخبار از سرقت پول بانک پاسارگاد

پرداخت سود بالاتر خودروسازها مجاز نیست

سرقت خودروی حمل پول بانک پاسارگاد

اقدامات بانک کشاورزی در بخشش سود و جرایم

توجه بانک قرض الحسنه مهر به نیازمندان

رشد فزاینده قیمت طلا در ماه های آینده

قیمت جهانی طلا با کاهش روبرو شد

حذف دفترچه درمانی در مراکز تامین اجتماعی

حق بیمه شخص ثالث کاهش می یابد؟

تب دلار فروکش کرد+جدول نرخ

تاثیر منفی دلار آمریکا بر طلا کاهش می یابد

طلا در انتظار نتیجه فدرال رزور

پنجمین افت متوالی شاخص دلار ثبت شد

ترسیم دورنمای قیمت مسکن در ۲۲ کشور

پایان هفته پر نوسان با رشد ۴۷ واحدی

خودرو به بورس کالا راه یافت

وام بانکی و حقوق ضامن

تاثیر موج جدید بی‌اعتمادی بر بورس

شفافیت بدون رونق بورس میسر نیست

۲ نشان زرین به بانک صادرات ایران اعطا شد

پایان رویای تعیین نرخ در بازار سهام